Dołącz do czytelników
Brak wyników

Ćwiczenia w wodzie oraz pływanie jako forma korekcji skolioz uzupełniająca leczenie metodą FED

Artykuły z czasopisma | 12 stycznia 2014 | NR 46
30

Kinezyterapia analityczna jako składowa metody FED to ściśle określony, zindywidualizowany zestaw ćwiczeń ruchowych mających na celu trójpłaszczyznową korekcję skrzywienia, wzmocnienie mięśni stabilizujących tułowia oraz poprawę funkcji układu oddechowego. Środowisko wodne umożliwia wykonanie ćwiczeń ruchowych spełniających wszystkie te założenia, a właściwości wody pozwalają na intensyfikację procesu korekcyjnego oraz działanie ogólnoustrojowe.

Siły działające na ciało człowieka w wodzie mają wpływ na pracę układów i narządów wewnętrznych organizmu oraz powodują wzmożoną pracę układu mięśniowo-szkieletowego. Nakładu pracy mięśniowej wymaga również utrzymanie równowagi statycznej w wodzie. W przypadku skoliozy asymetryczna budowa ciała powoduje, że rozkład sił działających na ciało człowieka w wodzie również jest asymetryczny, a utrzymanie pozycji równoważnej związane jest z adekwatną asymetryczną odpowiedzią ruchową tułowia i aktywacją mięśni odpowiedzialnych za korekcję skrzywienia. Zadania ruchowe wykonywane w wodzie, wykorzystujące jej właściwości w celu terapeutycznym, umożliwiają działanie o charakterze korekcyjnym, a także ogólnoustrojowym i ogólnowzmacniającym.

POLECAMY

Siły działające na ciało człowieka w wodzie mające istotne znaczenie w procesie korekcji to:

  • ciśnienie hydrostatyczne,
  • ciśnienie hydrodynamiczne,
  • siła wyporu,
  • siła oporu,
  • siła napędowa.

Ciśnienie hydrostatyczne pobudza układ sercowo-naczyniowy do intensywniejszej pracy, pobudza krążenie wrotne, stawia opór dla klatki piersiowej podczas fazy wdechu oraz utrudnia wydech i umożliwia jego wydłużenie, wspomaga trening mięśni oddechowych oraz poprawę wydolności oddechowej, poprawia ukrwienie tkanek, stymuluje receptory skórno-mięśniowe i jest swego rodzaju masażem dla układu mięśniowo-szkieletowo-więzadłowego, mobilizuje układ trawienny do pracy, rozluźnia układ nerwowy, w procesie terapeutycznym powoduje przede wszystkim zmiany o charakterze ogólnoustrojowym. 

Siła wyporu pozwala na odciążenie i zmniejszenie wpływu siły grawitacji na postawę ciała człowieka, powiększenie przestrzeni międzykręgowych, odciążenie kręgów i krążków międzykręgowych oraz stawów – niezbędne do uzyskania zmian strukturalnych w procesie korekcji oraz aktywację struktur mięśniowych działających korekcyjnie na skoliozę, w wyniku dążenia do utrzymania równowagi statycznej w wodzie.

Siła oporu pozwala na wykonanie ruchu korekcyjnego o charakterze wzmacniającym oraz intensyfikację korekcji. Istota siły oporu wody w przebiegu terapii skolioz polega na jej wszechobecnym działaniu. Każdy ruch wykonany w wodzie odbywa się przeciw sile oporu, a przy jego prawidłowym wykonaniu ma charakter silnie korygujący. Siła oporu wody pozwala na wielopłaszczyznowe działanie korekcyjne, wykonywane równocześnie na różnych poziomach skrzywienia. Uzyskanie takich warunków pracy korekcyjnej, o charakterze wzmacniającym, w warunkach kinezyterapii wykonywanej w formie stacyjnej jest praktycznie niemożliwe. Wielkość siły oporu można regulować, dostosowując ją do potrzeb danej korekcji.

Zwiększenie siły oporu uzyskuje się poprzez przyspieszenie ruchu lub zmianę kształtu poruszającej się części ciała/ zwiększenie powierzchni oporowej poprzez dobór odpowiedniego sprzętu pływackiego (wiosełka sportowe lub płetwy)/ użycie dodatkowego sprzętu wypornościowego, który stawiać będzie opór dla wykonywanego ruchu kończyn górnych lub dolnych, a siła oporu będzie wprost proporcjonalna do siły wyporu danego przyrządu terapeutycznego. Dobierając odpowiednią formę korekcji wykonywanej w wodzie, można dowolnie zmieniać powyższe parametry tak, aby wpływ siły oporu na korekcję skrzywienia był jak najefektywniejszy.

W przebiegu terapii ruchowej skolioz wykonywanej w wodzie można zastosować następujące typy zadań ruchowych o charakterze korekcji:

  • pływanie asymetryczne z wykorzystaniem ruchów napędowych do  stylu grzbietowego lub kraula (zdj. 1),
  • pojedyncze ćwiczenie ruchowe o charakterze korekcji lub hiperkorekcji wykonane w formie dynamicznej, tzn. poślizg i pojedynczy ruch korekcyjny (zdj. 2A–B),
  • pojedynczy poślizg w pozycji ułożenia korekcyjnego lub hiperkorekcyjnego (zdj. 3A–B),
  • pojedynczy poślizg w pozycji hiperkorekcji z izometrycznym napięciem mięśni (zdj. 4A–B),
  • korekcyjny aqua fitness, czyli ćwiczenia ruchowe asymetryczne wykonane w formie statycznej:
    • w pozycji stojącej (zdj. 5A–B),
    • w pozycji leżenia przodem (zdj. 5C–D),
    • w pozycji leżenia tyłem (zdj. 5E),
    • w pozycji leżenia na boku (zdj. 5F),
    • w zawieszeniu pionowym (zdj. 5G-H),
    • aktywną derotację tułowia (zdj. 6),
    • ćwiczenia rozciągające (zdj. 7),
    • ćwiczenia rozluźniające (zdj. 8).
Zdj. 1

 

Zdj....

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy