Joga w terapii zespołu zgięciowego lędźwiowego odcinka kręgosłupa

W kwietniowym numerze „Praktycznej Fizjoterapii i Rehabilitacji” został opublikowany artykuł na temat wykorzystania jogi w terapii zespołu wyprostnego odcinka lędźwiowego. Odwoływałem się w nim do konceptu dysbalansu mięśniowego zaproponowanego przez J. Ciechomskiego [1] w nawiązaniu do m.in. dwóch perspektyw: neurologicznej koncepcji V. Jandy [2] oraz ujęcia biomechanicznego S. Sahrman [3]. Kolejnym, bardzo często występującym zespołem dysbalansu mięśniowego dotyczącego odcinka lędźwiowego kręgosłupa jest zespół zgięciowy.

Charakteryzuje się on nadmiernym napięciem mięśni kulszowo-goleniowych oraz mięśni pośladkowych wielkich i średnich, co prowadzi do tyłopochylenia miednicy i zmniejszenia lordozy lędźwiowej w pozycji wyprostowanej. Skrócenie tylnej strony mięśni nóg powoduje ograniczenie zgięcia w stawach biodrowych podczas ruchu skłonu w przód. Oprócz tego nadmiernie napięte są mięśnie krocza, które pociągają kość krzyżową do ustawienia pionowego. Koresponduje to z przewagą napięcia mięśni brzucha względem mięśni prostownika grzbietu. Całość prowadzi do powstania kompensacyjnego wzorca, w którym kręgosłup lędźwiowy w odpowiedzi na tyłopochylenie miednicy zgina się nadmiernie podczas skłonu w przód, co prowadzi do przeciążenia krążków międzykręgowych. Zespół zgięciowy częściej ujawnia się w ostrych epizodach bólowych u osób młodych i u mężczyzn, zwłaszcza w związku z pracą, która przeciąża kręgosłup zgięciowo (siedzenie, dźwiganie).

Zaburzenie wzorca skłonu w przód w zespole zgięciowym odcinka lędźwiowego przekłada się na zwiększenie podatności na zmiany o charakterze dyskopatii podczas codziennych czynności wymagających zgięcia, takich ja...