Dołącz do czytelników
Brak wyników

Case study numeru

17 listopada 2021

NR 130 (Październik 2021)

Leczenie bólów odcinka L–S za pomocą medycyny ortopedycznej J. Cyriaxa
Treating low back pain according to the Orthopaedic Medicine method by J.H. Cyriax. Case study

0 20

Ból pleców w większości przypadków jest powodowany przez uszkodzenie krążka międzykręgowego. Uszkodzenia mogą być w obrębie chrząstki (pierścienia) dysku, jądra miażdżystego lub mogą mieć charakter mieszany [1, 2]. W zależności od charakteru uszkodzenia w medycynie ortopedycznej wykorzystuje się w terapii techniki manipulacji kręgosłupa lub trakcje.

Uszkodzenie krążka międzykręgowego może powodować łagodny ból pleców, a także ostre dolegliwości bólowe wraz z promieniowaniem do kończyny dolnej i zaburzeniami neurologicznymi [1, 2].
Uszkodzony dysk może przemieścić się do tyłu, uciskając oponę twardą, lub bocznie, uciskając pochewkę oponową i parenchymę korzenia nerwowego [1, 2]. Przemieszczenia tylno-centralne powodują ból pozasegmentalny i znaczne ograniczenia ruchomości kręgosłupa. Przemieszczenia boczne mogą uciskać na pochewkę oponową, powodując ból w odpowiednim dermatomie, oraz ucisnąć parenchymę, powodując osłabienia w odpowiedniej grupie mięśniowej, i wywołać parestezje. Przemieszczenia boczne mogą powodować ograniczenia ruchomości kręgosłupa [1, 2].
W zależności od charakteru uszkodzenia w medycynie ortopedycznej wykorzystuje się w terapii techniki manipulacji kręgosłupa lub trakcje [1, 2].

POLECAMY

Manipulacja

Przed wykonaniem manipulacji należy przeprowadzić badanie pacjenta, aby wykluczyć przeciwwskazania oraz dobrać odpowiedni manewr. Manipulacja jest wskazana do leczenia przepuklin pierścieniowych (chrząstkowych) lub mieszanych [1, 2]. 
Manipulacja jest wykonywana za pomocą rąk terapeuty. Jest to technika polegająca na pchnięciu jednej części ciała, podczas gdy druga część jest ustabilizowana (stawy sąsiednie są zaryglowane). Manipulacja zawsze jest wykonywana na trakcji, po której następuje krótki impuls. Manewr ten odbywa się na małym dystansie i podczas wydechu. Najczęściej manewr ten wykorzystuje się w kierunku ograniczonej ruchomości lub w kierunku niebolesnym i stawiającym mniejszy opór. Podczas manewru manipulacji czasami słyszalny jest charakterystyczny odgłos trzaśnięcia, co jest efektem odblokowania stawu [2, 3]. 
Po wykonaniu manipulacji konieczne jest ponowne zbadanie pacjenta w celu dobrania odpowiedniej techniki manipulacji. Dla określenia skuteczności manipulacji po każdym manewrze przeprowadza się test SLR [1, 5]. 
Na pierwszej sesji manipulacji stosuje się trzy–cztery manewry. Manipulacje wykonuje się dwa–trzy razy w tygodniu [1]. 

Trakcja

To technika najczęściej używana do leczenia przepuklin krążka międzykręgowego o charakterze jądrowym. Ma za zadanie odsunąć kręgi od siebie, zmniejszyć ciśnienie w krążkach międzykręgowych, wyzwolić siły zasysające oraz naprężyć więzadło podłużne tylne, które naciska na przepuklinę do przodu, spychając ją w kierunku krążka międzykręgowego. Aby trakcja była skuteczna, musi być wykonana z odpowiednią siłą. Dla kobiet zazwyczaj używa się obciążenia między 20 a 35 kg, dla mężczyzn – 50–80 kg. Trakcja trwa ok. 30 min [1, 2].

Opis przypadku

Do przychodni zgłosiła się 35-letnia kobieta skarżąca się na ból w dolnej części pleców. Ból pojawił się po dźwignięciu sześcioletniego dziecka. W okresie kilku dni ból narastał w dolnej części pleców, a także pojawił się na tylnej stronie uda kończyny dolnej prawej. Pacjentka zgłaszała trudności ze zmianą pozycji: ból w trakcie wstawania z krzesła, wysiadania z auta czy siedzenia. Kaszel i kichanie także nasilały ból w plecach. Ból w dolnej części pleców określono w skali VAS na poziomie 8.
Po wykonaniu badania pacjentki stwierdzono ograniczenie ruchomości kręgosłupa o częściowym wzorcu stawowym, brak zaburzeń czucia i ubytków mięśniowych w kończynie dolnej prawej. Po przeanalizowaniu wywiadu oraz wykonaniu badania zdiagnozowano przemieszczenie tylno-centralne krążka międzykręgowego modelujące worek oponowy rdzenia z poziomu L4–L5 i L5–S1. 
Po rozmowie z pacjentką i wyjaśnieniu charakteru jednostki chorobowej zaproponowano manipulacje jako formę terapii.

Pierwsza terapia 

Jako pierwszą technikę użyto manipulacji rotacyjnej Stretch. Po manewrze ponownie wykonano badanie oraz test SLR na kończynie dolnej prawej w celu określenia skuteczności manewru. Następnie ponownie wykonano technikę Stretch. Po manewrze nie stwierdzono poprawy w teście SLR. Zastosowano technikę Leg Over, przeprowadzono test SLR. W teście nastąpiła lekka poprawa, co skutkowało ponowieniem manewru. Następnie wykonano test SLR i nie wykryto poprawy. Wykonano technikę Dallison oraz test SLR, nastąpiła lekka poprawa. Po manewrze wykonano badanie pacjentki. Stwierdzono zmniejszenie bólu w plecach na poziomie 4 w skali VAS. Zakończono sesje manipulacji w tym dniu i poproszono pacjentkę o stawienie się za trzy dni na dwie sesje manipulacji. 
 

Zdj. 1–2. Manipulacja rotacyjna Stretch


Druga terapia 

Przeprowadzono badanie i wykonano technikę Stretch, następnie test SLR. Nastąpiła lekka poprawa. Zastosowano ponownie tę samą technikę. Po badaniu nie stwierdzono poprawy. Wykonano technikę Leg Over – w badaniu nie wykryto poprawy. Wyko...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy