Dołącz do czytelników
Brak wyników

Obowiązkowe informacje dla pacjentów w zakładzie rehabilitacji leczniczej

Artykuły z czasopisma | 27 listopada 2019 | NR 110
124

Informowanie generalnie oznacza przekazywanie określonej treści przez nadawcę do odbiorcy. Nowoczesne zarządzanie w dużym stopniu jest oparte na informacji, jej zdobywaniu i przekazywaniu. Prawo w niektórych wypadkach wprowadza obowiązek informacyjny, m.in. w związku z prowadzoną działalnością leczniczą. W ochronie zdrowia jest on związany z zabezpieczeniem słusznych interesów pacjentów, a przede wszystkim z realizacją ich praw, w tym prawa do informacji.

Każdy podmiot wykonujący działalność leczniczą, w tym także zakład rehabilitacji leczniczej oraz praktyka fizjoterapeutyczna, ma prawny obowiązek podawania określonych informacji do wiadomości pacjentów. Obowiązek powyższy jest realizowany przede wszystkim przez wywieszanie konkretnych informacji w formie pisemnej w miejscach ogólnodostępnych w budynku podmiotu leczniczego lub praktyki zawodowej. Dodatkowo można go realizować poprzez umieszczenie informacji na stronie internetowej podmiotu wykonującego działalność leczniczą. 
Obowiązkowe informacje, które należy udostępnić w podmiotach leczniczych i w praktykach zawodowych, można podzielić na dwie kategorie:

  • powszechne (czyli obowiązkowe dla każdego podmiotu wykonującego działalność leczniczą),
  • szczególne (obowiązkowe tylko dla świadczeniodawców mających umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawartą z Narodowym Funduszem Zdrowia).

Celem artykułu jest wskazanie, jakie podstawowe informacje powszechne oraz szczególne powinny być dostępne dla pacjentów w zakładzie rehabilitacji leczniczej (w skrócie zwanym zakładem rehabilitacji). Obowiązek informacyjny podlega kontroli uprawnionych organów, a brak jego realizacji lub nieprawidłowa realizacja mogą skutkować sankcjami dla zakładu rehabilitacji.

Informacje powszechne

Informacje powszechne opisywane w niniejszym artykule to takie, które obowiązkowo należy opracować i udostępnić pacjentom w każdym zakładzie rehabilitacji, niezależnie od tego, czy posiada on umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia, czy też nie. 
Są to przede wszystkim informacje:

  • o rodzaju i zakresie udzielanych świadczeń,
  • o prawach pacjenta.

Należy jednak podkreślić, że informacja o prawach pacjenta ma charakter zarówno powszechny, jak i szczególny, wymagana jest bowiem także przez Narodowy Fundusz Zdrowia od świadczeniodawców.

Informacje o rodzaju i zakresie udzielanych świadczeń

Należy przyjąć, że rodzaj udzielanych świadczeń w przypadku zakładu rehabilitacji to rehabilitacja lecznicza, natomiast zakres świadczeń to m.in. rehabilitacja ambulatoryjna, domowa itd. Obowiązek informacyjny dotyczący rodzaju i zakresu udzielanych świadczeń przez zakład rehabilitacji wynika przede wszystkim z:

  • art. 14 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2190), w skrócie zwanej u.d.l.,
  • art. 12 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1127), w skrócie zwanej u.p.p.

Zgodnie z art. 14 u.d.l. podmiot wykonujący działalność leczniczą podaje do wiadomości publicznej informacje o zakresie i rodzajach udzielanych świadczeń zdrowotnych. Treść i forma tych informacji nie mogą mieć cech reklamy (zakaz reklamy).
Natomiast zgodnie z art. 12 u.p.p. pacjent ma prawo do informacji o rodzaju i zakresie świadczeń zdrowotnych udzielanych przez podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych, w tym o profilaktycznych programach zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych realizowanych przez ten podmiot. Powyższe prawo pacjenta do informacji stanowi bezwzględny obowiązek każdego podmiotu leczniczego i praktyki zawodowej. W praktyce każdy zakład rehabilitacji powinien opracować treść informacji o zakresie i rodzaju udzielanych świadczeń i udostępnić ją pacjentom. Zgodnie z ustawą o prawach pacjenta informacja powyższa powinna być udostępniona przez podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych w formie pisemnej poprzez umieszczenie jej w swoim lokalu, w miejscu ogólnodostępnym (w praktyce zazwyczaj przy rejestracji). Informacja o rodzaju i zakresie udzielanych świadczeń musi być zgodna z aktualnym wpisem do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą.

Informacje o prawach pacjenta

Kolejna obowiązkowa informacja w każdym zakładzie rehabilitacji to informacja o prawach pacjenta. Według autorskiej definicji prawa pacjenta to zespół uprawnień przysługujących człowiekowi z tytułu korzystania ze świadczeń zdrowotnych (lub ubiegania się o nie). Podstawowym aktem prawnym regulującym prawa polskiego pacjenta jest ustawa z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1127). Prawa pacjenta stanowią obowiązek i ustawowy standard wykonywania zawodu fizjoterapeuty. Do podstawowych praw każdego pacjenta, w tym także w każdym zakładzie rehabilitacji, należą: prawo do informacji, prawo do wyrażania zgody na świadczenia zdrowotne, prawo do poszanowania intymności i godności, prawo dostępu do dokumentacji medycznej.
Zgodnie z art. 11 u.p.p. pacjent ma prawo do informacji o prawach pacjenta określonych w przedmiotowej ustawie oraz w przepisach odrębnych, uwzględniającej ograniczenia tych praw określone w tych przepisach. Podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych udostępnia tę informację w formie pisemnej poprzez umieszczenie jej w swoim lokalu w miejscu ogólnodostępnym. W praktyce każdy zakład rehabilitacji powinien opracować taką informację (najłatwiej jest wydrukować aktualny tekst przepisów, a przede wszystkim ustawy o prawach pacjenta) i wywiesić ją na tablicy informacyjnej, np. obok rejestracji. 

Cennik usług

Do informacji powszechnych w każdym zakładzie rehabilitacji należy zaliczyć też cennik usług. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 12 u.d.l. w regulaminie organizacyjnym zakładu rehabilitacji należy określić wysokość opłat za świadczenia zdrowotne, które zgodnie z przepisami mogą być udzielane za odpłatnością częściową albo całkowitą (czyli cennik za udzielane świadczenia, np. krioterapia miejscowa – 10 zł). W świetle art. 24 ust. 2 u.d.l. powyższe aktualne informacje należy podać do wiadomości pacjentów przez ich wywieszenie w widoczny sposób w miejscu udzielania świadczeń oraz na stronie internetowej zakładu rehabilitacji.

Informacje wymagane przez NFZ

Jeżeli zakład rehabilitacji ma zawartą umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z Narodowym Funduszem Zdrowia (potocznie zwaną kontraktem), to spoczywają na nim dodatkowe szczególne obowiązki informacyjne. Powyższe obowiązki wynikają z zawartej umowy oraz z przepisów, a przede wszystkim z rozporządzenia Ministra Zdrowia z 8 września 2015 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1146), w skrócie zwanego r.o.w.u.
Zgodnie z § 11 r.o.w.u. świadczeniodawca jest obowiązany do podania do wiadomości świadczeniobiorców w miejscu udzielania świadczeń informacji o godzinach i miejscach udzielania świadczeń w poszczególnych ich zakresach (np. harmonogramów przyjęć przy gabinetach lekarskich), a także informacji na temat posiadanych udogodnień dla osób niepełnosprawnych (np. s...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 11 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy