Dołącz do czytelników
Brak wyników

Postawa swayback. Ocena, analiza i terapia według koncepcji Kinetic Control

Artykuły z czasopisma | 5 marca 2014 | NR 48
0 2659

Obecnie widoczny jest gwałtowny postęp cywilizacyjny. Zwłaszcza w krajach wysoko rozwiniętych zmienił się sposób pracy, odpoczynku i zabawy. W życie ludzi wkradł się stres, pośpiech, siedzący tryb życia. Coraz mniej w nim spokoju, relaksu czy zdrowej dawki ruchu. Ludzie pracują w pozycji siedzącej lub innej wymuszającej obciążające ułożenie kręgosłupa, po pracy wsiadają w samochód, tramwaj czy autobus, a większość prac domowych, takich jak pranie, zmywanie, odkurzanie, wykonują maszyny. Wydaje się, że ludzkie kręgosłupy nie nadążają za tak szybką zmianą i zostają przekroczone ich możliwości adaptacyjne, bo jeszcze nie tak dawno człowiek głównie chodził, pracował fizycznie, a wolne chwile spędzał w ruchu na świeżym powietrzu.

Jak podaje wielu autorów, zindywidualizowany rozwój człowieka powoduje, że kształtowana postawa ciała staje się charakterystyczna dla danej jednostki. Już małe dziecko rozwija swoje wzorce ruchowe, a poprzez zdobywane doświadczenie tworzy własny obraz siebie. Innymi słowy, indywidualny rozwój człowieka powoduje, że kształtowana postawa ciała staje się charakterystyczna dla danej jednostki.

POLECAMY

Według Feldenkraisa, obraz siebie tworzy się poprzez znane danej osobie działania, w których przybliżone postrzeganie rzeczywistości jest wciąż doskonalone poprzez angażowanie kilku zmysłów, które zazwyczaj nawzajem się korygują [1]. Sposób, w jaki ktoś: trzyma ramiona, głowę, brzuch, jego głos, wyraz twarzy, stabilność i sposób prezentacji – wszystko to opiera się na obrazie siebie [1].

Każdy człowiek przyjmuje pewien wzorzec postawy, który nie zawsze można uznać za prawidłowy. Jaka jest więc prawidłowa postawa? Jest wiele teorii, które w różny sposób opisują prawidłową postawę. Feldenkrais postawę stojącą czy siedzącą zalicza do postaw statycznych i porównuje je do wahadła w stanie spoczynku, które nie potrzebuje energii, aby ten stan utrzymać. Aby utrzymać pozycję stojącą i siedzącą, które są pozycjami stabilnymi, nie potrzeba żadnego wysiłku i nie potrzeba żadnej energii, by pozostać w stanie spoczynku [1]. Prawidłowa postawa wyprostowana to taka, w której minimalny wysiłek mięśni przemieści ciało z równą łatwością w jakimkolwiek pożądanym kierunku [1].

POSTAWA NEUTRALNA I ROLA MIĘŚNI

Postawa neutralna stwarza najkorzystniejsze ustawienie dla struktur biernych, powodując ich maksymalne rozluźnienie i minimalne dociążenie tych struktur. Natomiast błędne wzorce ruchu, nieprawidłowa postawa czy zaburzenia motorycznej kontroli nerwowo-mięśniowej mogą przyczynić się do nierównowagi pomiędzy jednostawowymi mięśniami kontrolującymi postawę i amplitudę ruchu a wielostawowymi mięśniami tracącymi swoją elastyczność i rozciągliwość [2]. Panjabi w 1992 r. nazwał tę strefę neutralną [3]. Koncepcja rozwinęła się na gruncie badań związanych z biernym systemem stabilizacji, jednak czynny wysiłek mięśni czy też napięcie mięśniowe kontrolujące jej rozmiary stanowią rozwinięcie tej teorii [4, 5]. Warto przytoczyć funkcjonalną klasyfikację mięśni (tab. 1) zaproponowaną przez Comerforda i Mottram, która pokrywa się z funkcją poszczególnych mięśni i może stać się kluczowa w procesie rehabilitacji [6].

Tab. 1. Funkcjonalna klasyfikacja mięśni [6]
stabilizatory lokalne
  • stała, mała aktywność
  • zapewniają odruchową sztywność w stawie
  • głó...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!

Przypisy