Dołącz do czytelników
Brak wyników

Otwarty dostęp , COVID-19 - terapia i najnowsze zalecenia

26 lipca 2021

NR 128 (Lipiec 2021)

Rehabilitacja stacjonarna ozdrowieńców po przebytym COVID-19 finansowana przez NFZ

95

Obecnie istnieje istotna potrzeba rehabilitacji leczniczej ukierunkowanej na pacjentów po przebytej chorobie COVID-19, w szczególności u osób ze zmniejszeniem wydolności fizycznej i oddechowej. Dzięki nowym regulacjom prawnym w systemie ubezpieczenia zdrowotnego została zorganizowana i sfinansowana taka rehabilitacja – najpierw stacjonarna, następnie ambulatoryjna i domowa. Rehabilitację stacjonarną mogą już prowadzić podmioty lecznicze spełniające określone przez Narodowy Fundusz Zdrowia wymogi i mające umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z NFZ. Ponadto od kilku miesięcy realizowany jest program pilotażowy w przedmiotowym zakresie w jednym z polskich szpitali.

Program pilotażowy rehabilitacji – szpital w Głuchołazach

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 13 lipca 2020 r. w sprawie programu pilotażowego w zakresie rehabilitacji leczniczej dla świadczeniobiorców po przebytej chorobie COVID-19 (Dz. U. z 2020 r., poz. 1246) określa warunki realizacji programu pilotażowego w zakresie rehabilitacji leczniczej dla świadczeniobiorców po przebytej chorobie COVID-19. Celem tego programu pilotażowego jest przetestowanie programu rehabilitacji leczniczej dla świadczeniobiorców po przebytej chorobie COVID-19, ukierunkowanego na remisję tej choroby, poprawę wydolności wysiłkowej i krążeniowej, sprawności oddechowej, siły mięśniowej i ogólnej sprawności fizycznej oraz wsparcie zdrowia psychicznego, a także ocena jego efektywności organizacyjnej i klinicznej. Program pilotażowy jest realizowany przez Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej Szpital Specjalistyczny Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Głuchołazach im. św. Jana Pawła II. Programem pilotażowym obejmuje się świadczeniobiorców po przebytej chorobie COVID-19 na podstawie skierowania lekarza ubezpieczenia zdrowotnego. Program pilotażowy obejmuje świadczenia opieki zdrowotnej z zakresu określonego w art. 15 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych realizowane według modeli fizjoterapii oddechowej po przeprowadzeniu kwalifikacji do nich.  Kwalifikacji świadczeniobiorcy do jednego z modeli fizjoterapii oddechowej ośrodek dokonuje po przeprowadzeniu: 

POLECAMY

  • testu wysiłkowego na ergometrze rowerowym lub 
  • testu wysiłkowego na bieżni ruchomej, lub
  • testu sześciominutowego marszu – wykonywanych do osiągnięcia limitu tętna (tętna submaksymalnego). 

Procedura kwalifikacyjna uwzględnia również duszność ocenianą według zmodyfikowanej skali Borga (skala subiektywnego odczuwania wysiłku według Borga/RPE scale). Skala Borga to skala do oceny stopnia zmęczenia podczas wykonywania wysiłku fizycznego. Obecnie skala Borga używana jest także dla lepszego zrozumienia intensywności i ciężkości duszności. Oryginalnie obejmowała ona 15 stopni odpowiadających częstotliwości rytmu serca (od 60 do 200), które u młodych i zdrowych ludzi stwierdzano przy różnym stopniu odczuwanego przez nich zmęczenia. W związku z tym uważa się, że ocena stopnia zmęczenia na podstawie częstotliwości rytmu serca jest obarczona dużym błędem. Skala Borga została zmodyfikowana do 10 stopni. Niższe cyfry w skali Borga oznaczają brak zmęczenia, z kolei cyfra najwyższa odnosi się do zmęczenia maksymalnego. W skali Borga po jej modyfikacji pacjent subiektywnie ocenia nie tylko zmęczenie, ale również stopień nasilenia duszności.
Na podstawie wyników testów uzyskanych przez świadczeniobiorcę i kryteriów kwalifikacji ośrodek kieruje świadczeniobiorcę do jednego z modeli fizjoterapii oddechowej, przy czym rodzaj i natężenie treningu są ustalane dla każdego świadczeniobiorcy indywidualnie. Czas trwania rehabilitacji leczniczej wynosi maksymalnie 21 dni i ma charakter stacjonarny. Modele fizjoterapii oddechowej oraz kryteria kwalifikacji do nich określa załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 lipca 2020 r.

Zasady i wymogi dla rehabilitacji stacjonarnej

Zarządzenie nr 63/2021/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 9 kwietnia 2021 r. zmieniające zarządzenie w sprawie zasad sprawozdawania oraz warunków rozliczania świadczeń opieki zdrowotnej związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 wprowadziło nową usługę/produkt rozliczeniowy w zakresie rehabilitacji stacjonarnej. W załączniku nr 2 do zarządzenia utworzono produkty rozliczeniowe: 99.05.0501 Rehabilitacja stacjonarna świadczeniobiorcy po przebytej chorobie COVID-19 w podmiocie leczniczym będącym zakładem lecznictwa uzdrowiskowego oraz 99.05.0502 Rehabilitacja stacjonarna świadczeniobiorcy po przebytej chorobie COVID-19 w podmiocie realizującym rehabilitację leczniczą w trybie stacjonarnym. Program i warunki realizacji świadczeń z zakresu rehabilitacji pacjentów po przebytej chorobie COVID-19 w podmiotach leczniczych będących zakładami lecznictwa uzdrowiskowego lub podmioty realizujące rehabilitację leczniczą w trybie stacjonarnym, które posiadają niezbędną bazę zabiegową do prowadzenia rehabilitacji pacjentów zawierał pierwotnie załącznik nr 3 do zarządzenia nr 63 (załącznik nr 6 do zarządzenia nr 42/2021/DSOZ Prezesa NFZ z dnia 5 marca 2021 r.). 
Celem opisywanej rehabilitacji jest poprawa sprawności oddechowej, wydolności wysiłkowej i krążeniowej, siły mięśniowej i ogólnej sprawności fizycznej oraz wsparcie zdrowia psychicznego pacjentów w stanie średnim lub ciężkim. Świadczenia są udzielane świadczeniobiorcom, którzy ze względu na kontynuację leczenia wymagają kompleksowych świadczeń rehabilitacyjnych oraz całodobowego nadzoru pielęgniarskiego.
Świadczenia rehabilitacji COVID-19 są realizowane na podstawie skierowania wystawionego świadczeniobiorcy przez lekarza ubezpieczenia zdrowotnego po zakończonym leczeniu potwierdzonej choroby COVID-19 (rozpoznanie według jednostki chorobowej ICD-10, będącej podstawą do rehabilitacji i będącej następstwem choroby COVID-19). Lekarzem kierującym może być zarówno lekarz POZ, jak i specjalista, np. kardiolog. Skierowanie składa się do świadczeniodawcy realizującego program rehabilitacji dla pacjentów po przebytej chorobie COVID-19, przy czym rozpoczęcie rehabilitacji COVID-19 następuje w terminie do sześciu miesięcy od zakończenia leczenia w kierunku COVID-19 (pierwotnie było 12 miesięcy), z zastrzeżeniem, że jedna osoba może skorzystać z programu rehabilitacji jeden raz.
Klinicznym kryterium kwalifikacji pacjentów do objęcia świadczeniem są powikłania lub następstwa po przebytym COVID-19 w zakresie układu oddechowego, układu krążenia, układu nerwowego lub narządu ruchu (wynik 1–4 przy ocenie stanu zdrowia w skali od 0 do 4 na podstawie codziennego funkcjonowania pacjenta i odczuwania objawów po przebyciu COVID-19) lub spadek siły mięśniowej z wykorzystaniem oceny siły mięśniowej skalą MRC (0–5), lub stopień nasilenia duszności według skali mMRC w stopniu 2–3.
Badania wymagane przy kwalifikacji do leczenia od świadczeniobiorcy obejmują:

  • badania obrazowe RTG lub MR, lub TK klatki piersiowej z opisem, wykonane w czasie leczenia lub po zakończeniu leczenia ostrej fazy choroby,
  • aktualna morfologia, CRP,
  • aktualne badanie EKG,
  • inną dokumentację medyczną dotyczącą leczenia COVID-19
  • lub objawów pocovidowych, mającą wpływ na ocenę stanu zdrowia pacjenta,
  • przy dominującym problemie kardiologicznym badanie echokardiograficzne serca wykonane w czasie lub po zakończeniu leczenia ostrej fazy choroby.

Czas trwania rehabilitacji COVID-19 może wynosić od dwóch do sześciu tygodni.
Program może być realizowany przez podmioty posiadające podpisaną umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia na realizację świadczeń w zakresie rehabilitacji leczniczej w trybie stacjonarnym lub w leczeniu uzdrowiskowym. W praktyce będą to szpitale z oddziałami rehabilitacji oraz zakłady lecznictwa uzdrowiskowego – sanatoria i szpitale uzdrowiskowe. Podmiot leczniczy powinien przede wszystkim posiadać pomieszczenia i wyposażenie określone w adekwatnym do rodzaju świadczeń rozporządzeniu Ministra Zdrowia, tj. rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 2 kwietnia 2012 r. w sprawie określenia wymagań, jakim powinny odpowiadać zakłady i urządzenia lecznictwa uzdrowiskowego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1838), lub rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 265). Dodatkowe wymogi dla świadczeniodawców w zakresie sprzętu medycznego (wyrobów medycznych) obejmują:

  • stanowisko do tlenoterapii (butla lub koncentrator lub z centralnej tlenowni): 1 na 10 pacjentów,
  • kardiomonitory, 
  • pulsoksymetry,
  • waga medyczna,
  • aparat EKG,
  • zestaw R, defibrylator,
  • pracownia spirometryczna/spirometr,
  • nebulizatory,
  • inhalatory ultradźwiękowe,
  • stół do terapii manualnej,
  • system do treningów monitorowanych,
  • wyposażenie w sprzęt do treningów interwałowych (ergometr rowerowy, wiosłowy lub bieżnia ruchoma: nie mniej niż 1 na 10 świadczeniobiorców),
  • całodobowy dostęp do RTG, badań diagnostycznych, w tym gazometrii.

Jeśli chodzi o niezbędny personel medyczny świadczeniodawcy, to wymagani są m.in. lek...

Artykuł jest dostępny w całości tylko dla zalogowanych użytkowników.

Jak uzyskać dostęp? Wystarczy, że założysz bezpłatne konto lub zalogujesz się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałow pokazowych.
Załóż bezpłatne konto Zaloguj się

Przypisy