Dołącz do czytelników
Brak wyników

Z praktyki gabinetu

8 sierpnia 2018

NR 94 (Maj 2018)

Samorząd zawodowy fizjoterapeutów - co należy o nim wiedzieć?

0 380

Samorząd zawodowy służy profesjonalizacji zawodu fizjoterapeuty i podnosi jego rangę, a członkostwo w nim związane jest zarówno z prawami, jak i obowiązkami. W artykule omówiono podstawowe zagadnienia związane z powołaniem i funkcjonowaniem Krajowej Izby Fizjoterapeutów, która jest najmłodszym spośród samorządów zawodów medycznych w Polsce. 

Konstytucja RP w art. 17 stanowi, iż w drodze ustawy można tworzyć samorządy zawodowe reprezentujące osoby wykonujące zawody zaufania publicznego i sprawujące pieczę nad należytym wykonywaniem tych zawodów w granicach interesu publicznego i dla jego ochrony. Samorządy te nie mogą naruszać wolności wykonywania zawodu ani ograniczać wolności podejmowania działalności gospodarczej. Samorząd zawodowy to organizacyjna forma zrzeszania się obywateli, ukształtowana na zasadzie więzi zawodowej, powstała celem reprezentowania ich interesów wobec instytucji państwa. Samorząd zawodowy z reguły ustawodawca przyznaje tylko niektórym grupom zawodowym. Są to zawody określone jako wolne albo też jako zawody zaufania publicznego. W świetle obowiązującego ustawodawstwa samorząd zawodowy w Polsce posiadało do niedawna sześć następujących zawodów medycznych: lekarze i lekarze dentyści, pielęgniarki i położne, farmaceuci i diagności laboratoryjni. Ustawa o zawodzie fizjoterapeuty z dnia 25 września 2015 r. (Dz. U., poz. 1994), zwana dalej u.z.f., po raz pierwszy w polskiej historii powołała do życia samorząd zawodowy fizjoterapeutów. W świetle powyższej ustawy proces tworzenia samorządu zawodowego powiązany jest z działaniami ministra zdrowia, a jego początek stanowiło powołanie Komitetu Organizacyjnego Samorządu Fizjoterapeutów (KOSF). Do ustawowych zadań KOSF należało rozpoznawanie wniosków o wpis i dokonywanie wpisów do Krajowego Rejestru Fizjoterapeutów, zorganizowanie i zwołanie pierwszych zgromadzeń wojewódzkich oraz w określonym przypadku dokonanie podziału na rejony i zorganizowanie oraz zwołanie pierwszych zebrań rejonowych zgromadzenia wojewódzkiego, opracowanie projektu regulaminu wyboru delegatów na pierwszy Krajowy Zjazd Fizjoterapeutów oraz opracowanie projektu regulaminu pierwszego Krajowego Zjazdu Fizjoterapeutów. Zgromadzenia wojewódzkie i zebrania rejonowe zgromadzenia wojewódzkiego odbyły się w listopadzie 2016 r. W zgromadzeniach i zebraniach mogli uczestniczyć tylko fizjoterapeuci wpisani do Krajowego Rejestru Fizjoterapeutów najpóźniej na 7 dni przed rozpoczęciem zgromadzenia wojewódzkiego lub zebrania rejonowego zgromadzenia wojewódzkiego. Pierwszy Krajowy Zjazd Fizjoterapeutów stanowili: delegaci wybrani na pierwszych zgromadzeniach wojewódzkich, delegaci wybrani na pierwszych zebraniach regionalnych zgromadzeń wojewódzkich, członkowie Komitetu Organizacyjnego Samorządu Fizjoterapeutów, którzy nie opuścili 50% posiedzeń Komitetu. Na koniec procedury tworzenia samorządu zawodowego fizjoterapeutów minister zdrowia zwołał pierwszy Krajowy Zjazd Fizjoterapeutów. Z dniem ukonstytuowania się pierwszego Krajowego Zjazdu Fizjoterapeutów organy samorządu przejęły wszystkie swoje kompetencje, o których mowa w ustawie o zawodzie fizjoterapeuty. Ponadto w powyższym dniu KOSF uległ rozwiązaniu.

Zadania samorządu zawodowego 

Samorząd zawodowy fizjoterapeutów reprezentuje osoby wykonujące zawód fizjoterapeuty oraz sprawuje pieczę nad należytym wykonywaniem tego zawodu w granicach interesu publicznego i dla jego ochrony. Jednostką organizacyjną samorządu posiadającą osobowość prawną jest Krajowa Izba Fizjoterapeutów (KIF) z siedzibą w Warszawie.

Do zadań samorządu zawodowego fizjoterapeutów należą w szczególności:

  • sprawowanie pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu fizjoterapeuty,
  • reprezentowanie fizjoterapeutów,
  • działanie na rzecz stałego podnoszenia kwalifikacji zawodowych przez fizjoterapeutów,
  • ustalanie oraz aktualizacja standardów lub wytycznych w fizjoterapii,
  • edukacja zdrowotna i promocja zdrowia,
  • ustanawianie zasad etyki zawodowej i dbanie o jej przestrzeganie,
  • obrona godności zawodowej.

Samorząd wykonuje swoje zadania w szczególności przez: stwierdzanie i przyznawanie prawa wykonywania zawodu, prowadzenie rejestrów na podstawie przepisów ustawy, opiniowanie i wnioskowanie w sprawach kształcenia zawodowego, opiniowanie projektów aktów normatywnych w zakresie dotyczącym ochrony zdrowia i zasad organizacji opieki zdrowotnej, orzekanie w zakresie odpowiedzialności zawodowej, prowadzenie działalności edukacyjnej, naukowej lub badawczej, organizowanie i prowadzenie instytucji samopomocowych i innych form pomocy materialnej dla fizjoterapeutów, uznawanie kwalifikacji fizjoterapeutów zamierzających wykonywać zawód na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Jednym z najważniejszych w praktyce uprawnień samorządu zawodowego jest stwierdzanie i przyznawanie prawa wykonywania zawodu fizjoterapeuty. Samo ukończenie adekwatnych studiów nie uprawnia bowiem do wykonywania zawodu fizjoterapeuty, a w szczególności do udzielania świadczeń zdrowotnych. Elementem niezbędnym do wykonywania fizjoterapeuty jest uzyskanie tzw. prawa wykonywania zawodu [1]. Powyższe prawo przyznawane jest przez uprawnione organy samorządu zawodowego osobom posiadającym odpowiednie wykształcenie zawodowe oraz spełniającym inne przesłanki określone ustawowo. W obecnym stanie prawnym najpóźniej do końca maja 2018 r. fizjoterapeuci powinni uzyskać prawo wykonywania zawodu (PWZF). Organem KIF uprawnionym do stwierdzania PWZF jest Krajowa Rada Fizjoterapeutów. Wniosek o wydanie PWZF może być złożony tylko w formie elektronicznej z wykorzystaniem specjalnego formularza dostępnego na stronie KIF (//kif.info.pl/rejestracja/). Wydrukowany wniosek wraz z załącznikami należy wysłać w sposób tradycyjny (pocztą) do Biura Krajowej Izby Fizjoterapeutów, na adres: Krajowa Izba Fizjoterapeutów, Warsaw Towers, ul. Sienna 39, 00-121 Warszawa. Stwierdzenie prawa wykonywania zawodu podlega jednorazowej opłacie w wysokości 100 zł. Postępowanie w sprawie stwierdzenia prawa wykonywania zawodu powinno się zakończyć niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie trzech miesięcy od dnia złożenia wszystkich wymaganych dokumentów. Należy pamiętać, że osoba nieposiadająca PWZF mimo odpowiedniego wykształcenia i doświadczenia zawodowego nie może legalnie wykonywać żadnej czynności zawodowej na rzecz pacjenta/klienta w zakresie fizjoterapii/rehabilitacji leczniczej, a także ponosi odpowiedzialność karną.

Do konkretnych ustawowych zadań samorządu zawodowego należy też utworzenie i prowadzenie Krajowego Rejestru Fizjoterapeutów. Krajowy Rejestr Fizjoterapeutów jest prowadzony w systemie teleinformatycznym (na stronie KIF). Są w nim gromadzone dane fizjoterapeutów posiadających prawo wykonywania zawodu fizjoterapeuty. Umożliwia on m.in. sprawdzenie pacjentom on line, czy ich „fizjoterapeuta” ma uprawnienia do świadczenia usług medycznych – PWZF.

Samorząd zawodowy zgodnie z u.z.f. jest także uprawniony do kontroli fizjoterapeutów w celu oceny wykonywania zawodu przez fizjoterapeutę. Kontrola jest przeprowadzana przez fizjoterapeutów upoważnionych przez Krajową Radę Fizjoterapeutów.

Ponadto, jeżeli istnieje uzasadnione podejrzenie całkowitej albo częściowej niezdolności fizjoterapeuty do wykonywania zawodu, spowodowanej jego stanem zdrowia, Krajowa Rada Fizjoterapeutów powołuje komisję lekarską złożoną ze specjalistów odpowiednich dziedzin medycyny. Komisja powyższa wydaje orzeczenie w przedmiocie niezdolności fizjoterapeuty do wykonywania zawodu.

Organy Krajowej Izby Fizjoterapeutów

Każdy samorząd zawodowy działa poprzez swoje organy. Zgodnie z ustawą o zawodzie fizjoterapeuty organami KIF są:

  • Krajowy Zjazd Fizjoterapeutów,
  • Krajowa Rada Fizjoterapeutów,
  • Komisja Rewizyjna,
  • Wyższy Sąd Dyscyplinarny,
  • Sąd Dyscyplinarny,
  • Rzecznik.

Kadencja organów samorządu trwa cztery lata, jednak organy są obowiązane działać do czasu ukonstytuowania się nowo wybranych organów. Tę samą funkcję w organach samorządu można pełnić nie dłużej niż przez dwie następujące po sobie kadencje. Wybory do organów KIF odbywają się w głosowaniu tajnym. Na wniosek Krajowej Rady Fizjoterapeutów albo prezesa pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika będącego członkiem organu KIF lub wykonującego czynności na rzecz KIF, bez zachowania prawa do wynagrodzenia. Najwyższym organem samorządu jest Krajowy Zjazd Fizjoterapeutów. W Krajowym Zjeździe Fizjoterapeutów biorą udział delegaci wybrani przez zgromadzenia wojewódzkie fizjoterapeutów oraz z głosem doradczym, niebędący delegatami, członkowie ustępujących organów samorządu. Do zadań Krajowego Zjazdu Fizjoterape...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 11 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy