Dołącz do czytelników
Brak wyników

Kinesiotaping kobiet w ciąży

Artykuły z czasopisma | 2 lutego 2013 | NR 36
37

W organizmie kobiety w czasie ciąży zachodzi wiele zmian – zarówno czynnościowych, jak i strukturalnych. Wraz z rozwojem ciąży pojawiają się liczne dolegliwości, które często utrudniają codzienną aktywność. Początkowo występujące nudności, bóle głowy i ogólne osłabienie ustępują miejsca nie mniej dokuczliwym objawom, takim jak: bóle kręgosłupa, bóle stawów krzyżowo-biodrowych, kolanowych i biodrowych, a także rozstępom skórnym oraz obrzękom kończyn. Alternatywną dla farmakologii, a zarazem bezpieczną metodą leczenia dolegliwości bólowych jest kinesiotaping.

Teoretyczne podstawy kinesiotapingu

Kinesiotaping to metoda terapii naturalnej opracowana przez dr. Kenzo Kase. Polega ona na zastosowaniu specjalnych plastrów o nazwie Kinesio Tex, które są aplikowane bezpośrednio na skórę. Metoda ta bazuje na zastosowaniu technik wspierających naturalne procesy samoleczenia organizmu pacjenta. Aplikacja plastra powoduje uniesienie oraz pofafdowanie naskórka oraz warstwy brodawkowej skóry właściwej. Konsekwencją jest zwiększenie możliwości przepływu krwi w obrębie tych struktur oraz w naczyniach głębokich skóry. Dochodzi również do zwiększonego transportu chłonki. Wspomniane właściwości pozwalają uzyskać korzystniejsze warunki do regeneracji w obrębie miejsc, które zostały patologicznie zmienione. Uzyskanym efektem jest normalizacja napięcia mięśniowego, powięziowego, aktywacja przepływu krwi i limfy, znaczne zmniejszenie dolegliwości bólowych, a także poprawa motoryki.

POLECAMY

Parametry plastrów Kinesio Tex zostały opracowane w taki sposób, by jak najbardziej przypominać właściwości ludzkiej skóry. Wymaga to kombinacji takich czynników, jak elastyczność, mała masa oraz właściwie dobrany klej. Jedną z bardziej charakterystycznych cech plastrów jest ich rozciągliwość wzdłużna, która obejmuje zakres 130–140%, oraz brak rozciągliwości poprzecznej. Grubość plastra zbliżona jest do grubości naskórka, co minimalizuje odczuwanie jego obecności przez pacjenta. Plaster zbudowany jest ze specjalnej odmiany polimeru z elementami 100-procentowej bawełny niezawierającej lateksu. Dzięki takiej strukturze plaster jest hipoalergiczny oraz zapewnia prawidłowe odprowadzenie wilgoci ciała i szybkie schnięcie po jego zamoczeniu. Wewnętrzna strona plastra pokryta jest akrylowym klejem, który aktywowany jest ciepłem, a jego właściwości klejące zwiększają się wraz z upływem czasu, by osiągnąć pełną przyczepność po upływie 20–30 minut od aplikacji na ciele pacjenta.

W celu zapewnienia optymalnego działania plastra konieczne jest przestrzeganie poniższych zasad:

  • oczyszczenie i osuszenie skóry przed aplikacją plastra,
  • usunięcie nadmiaru owłosienia okolicy poddanej zabiegowi,
  • aplikacja plastra z naprężeniem adekwatnym do stosowanej techniki,
  • unikanie aplikacji w miejscach zmian skórnych,
  • w przypadku stosowania kinesiotapingu po raz pierwszy należy wykonać próbę na małej powierzchni w celu wykluczenia nadwrażliwości skórnej [1–3].

 

Techniki wykonywania zabiegu
  • mechaniczna
stosowana w celu zwiększenia elastyczności tkanek; jej zadaniem jest pozycjonowanie neutralne, nie zaś unieruchomienie; poprzez stymulację mechanoreceptorów uzyskiwane jest pożądane ułożenie mięśni, stawów a także powięzi
  • powięziowa
stosowana w celu utrzymania tkanki powięziowej w prawidłowym ułożeniu oraz zmniejszenia wzmożonego jej napięcia
  • miejscowa
stosowana wyłącznie w miejscach zmienionych w wyniku procesu zapalnego, a także w przypadku miejscowych punktów bolesnych
  • więzadłowo-ścięgnowa
stosowana do stymulacji mechanoreceptorów oraz zwiększonego torowania proprioceptywnego, a w konsekwencji – uzyskania normalizacji napięcia więzadeł i ścięgien; metoda ta może być stosowana po wcześniejszej korekcji mechanicznej oraz po zastosowaniu technik rozluźniających
  • funkcjonalna
bazuje na stymulacji sensorycznej; stosowana w przypadku wystąpienia ograniczenia ruchomości oraz patologicznego ułożenia poszczególnych segmentów ciała, utrudniając tym samym ich funkcjonowanie
  • limfatyczna
stosowana w profilaktyce oraz terapii obrzęków limfatycznych; poprzez wytwarzanie pod plastrem obszarów zmniejszonego nacisku przepływ w naczyniach limfatycznych jest znacznie ułatwiony [1–3]

Kinesiotaping w ciąży

Zmiany posturalne zachodzące w organizmie kobiety w ciąży powodują zaburzenia statyki ciała będące konsekwencją powiększającego się brzucha oraz rozluźnienia aparatu więzadłowo-torebkowego. Następstwem tego jest przesunięcie środka ciężkości ciała poza granice fizjologiczne (ok. 2 cm). Tym samym dochodzi do zwiększenia przodopochylenia miednicy powodującego powstanie obustronnych przykurczów mięśnia biodrowo-lędźwiowego. Pogłębieniu ulega lordoza lędźwiowa, co bezpośrednio skutkuje skróceniem mięśni przykręgosłupowych. Znacznemu rozciągnięciu ulegają natomiast mięśnie prosty brzucha oraz skośny zewnętrzny. Tak powstały dysbalans mięśniowy prowadzi do wystąpienia znacznych dolegliwości bólowych w obrębie lędźwiowo-krzyżowego odcinka kręgosłupa [4–7].

Dolegliwości występujące u ciężarnej kobiety, szczególnie w ostatnim trymestrze, są często nieuwzględniane w procesie leczniczo-terapeutycznym ze względu na brak bezpiecznego leczenia farmakologicznego oraz ograniczonego leczenia kinezyterapeutycznego. Doskonałym rozwiązaniem w tym okresie jest metoda kinesiotapingu, która dzięki mnogości swoich technik korzystnie i bezpiecznie wpływa na stan ciężarnych [8].

Kinesiotaping wspomagający pracę mięśni brzucha

W prz ypadku osłabienia powłok brzusznych oraz problemów z jego utrzymaniem, poprzez odpowiednią technikę oraz kierunek naklejania plastra można przyspieszyć aktywizację mięśni brzucha. W celu zwiększenia napięcia mięśni plaster należy aplikować od przyczepu początkowego do przyczepu końcowego, natomiast zmniejszenie napięcia można uzyskać poprzez nałożenie plastra w kierunku przeciwnym. Kinesiotaping stosowany w odpowiednim miejscu brzucha zmniejsza prawdopodobieństwo wystąpienia zaparć i zaburzeń w perystaltyce. Dodatkowo wpływa również na stan skóry brzucha, zapobiegając jej nadmiernemu rozciągnięciu, co przeciwdziała powstawaniu rozstępów. Po porodzie wspomaga także regenerację skóry oraz poprawia krążenie w tym obszarze [1, 8, 9, 11].

Aplikacja przeponowa

Pozycja wyjściowa: stanie. Plaster w kształcie litery I o długości obejmującej całe nadbrzusze ciężarnej kobiety. Bazę plastra należy aplikować na wdechu na szczycie brzucha. Końce plastra należy przykleić wzdłuż zewnętrznego obwodu brzucha, stosując niewielkie naprężenie (zdj. 1).

Zdj. 1. Aplikacja przeponowa

Aplikacja wspomagająca pracę mięśni skośnych zewnętrznych

Pozycja wyjściowa do aplikacji: leżenie tyłem. Plaster w kształcie litery I, długość plastra dostosowana do brzucha ciężarnej. Bazę należy aplikować bez naprężenia w okolicy kości łonowej. Kończyna dolna po stronie aplikacji zgięta, przywiedziona i zrotowana wewnętrznie, kręgosłup lędźwiowy delikatnie uniesiony. Plaster należy aplikować po skosie w kierunku X żebra, stosując naprężenie 0–10%. Koniec plastra bez naprężenia na wysokości maksymalnie X żebra. Stosując te same zasady, należy przykleić drugi plaster po stronie przeciwnej (zdj. 2).

Zdj. 2. Aplikacja wspomagająca mięśnie skośne zewnętrzne oraz proste brzucha

 

Zdj. 3. Aplikacja wspomagająca mięśnie skośne zewnętrzne oraz mięśnie proste

Kinesiotaping w bólach dolnego odcinka kręgosłupa

Technika stosowana w przypadku dolegliwości odcinka lędźwiowo-krzyżowego polega na wspomaganiu i stabilizacji więzadeł w obrębie tej okolicy, a także przywróceniu prawidłowego napięcia mięśni przykręgosłupowych. Plastrowanie sprzyja również utrzymaniu prawidłowej postawy. Pozytywny wpływ kinesiotapingu na zwalczanie bólu w okolicy lędźwiowo-krzyżowej (jak i na terapię obrzęków kończyn dolnych) potwierdzili m.in. Senderek, Breitenbach i Hałas w prowadzonych przez siebie badaniach [1, 2, 9, 10].

Aplikacja na ból dolnego odcinka kręgosłupa

Pozycja wyjściowa: stanie. Plaster w kształcie litery I, bazę należy aplikować bez napięcia na wysokości odcinka lędźwiowo-krzyżowego, po bocznej stronie kręgosłupa. Pacjentka pochyla się do przodu, plaster należy aplikować z delikatnym naciągiem. Końce plastra przykleić bez naprężenia. Stosując te same zasady, należy aplikować plaster po drugiej stronie kręgosłupa (zdj. 4).

Zdj. 4. Aplikacja na ból dolnego odcinka kręgosłupa

 

Modyfikacją powyższej techniki jest dodatkowa aplikacja poprzecznego plastra na wysokości miejsca najbardziej bolesnego. Pacjentka pochyla się do przodu, plaster należy aplikować z naprężeniem 50%, końce taśmy bez napięcia (zdj. 5).

Zdj. 5. Aplikacja na ból dolnego odcinka kręgosłupa

 

Pozycja wyjściowa: stanie. Cztery plastry o kształcie litery I, dłu...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy