Dołącz do czytelników
Brak wyników

Z praktyki gabinetu

15 stycznia 2018

NR 81 (Marzec 2017)

Fizjoterapia w trakcie leczenia skoliozy idiopatycznej gorsetem korekcyjnym

0 6

Skolioza idiopatyczna (SI) to trójpłaszczyznowa, strukturalna deformacja kręgosłupa, dla której na obecnym poziomie wiedzy nie znaleziono przyczyny [1]. Leczenie SI może być zachowawcze oraz operacyjne.

 


 


 

Głównymi celami leczenia zachowawczego SI jest:

  • zatrzymanie progresji deformacji (jeżeli jest to możliwe, także redukcja skrzywienia),
  • zapobieganie lub leczenie dysfunkcji krążeniowo-oddechowych,
  • zapobieganie lub leczenie dolegliwości bólowych,
  • poprawa estetyki poprzez korekcję postawy ciała [1, 2].

W ramach leczenia zachowawczego wyróżnia się:

  • specyficzną fizjoterapię (physiotherapeutic scoliosis-specific exercises)
  • leczenie gorsetowe [1, 2].

Leczenie gorsetowe związane jest z noszeniem przez pewien czas w ciągu dnia (w początkowym okresie leczenia rekomenduje się, aby ten czas nie był krótszy niż 20 godzin na dobę) korekcyjnej ortezy, mającej doprowadzić do trójpłaszczyznowej korekcji deformacji. Głównym celem leczenia gorsetowego jest zatrzymanie progresji skrzywienia. W niektórych przypadkach leczenie to pozwala także na redukcję wielkości skrzywienia, podczas gdy w innych jedynie opóźnia konieczność przeprowadzenia leczenia operacyjnego.

Wskazania do leczenia gorsetowego

Leczenie gorsetowe rekomendowane jest przede wszystkim dla chorych:

  1. ze skrzywieniem większym niż 20–25°,
  2. będących w okresie rozwojowym (przed osiągnięciem dojrzałości kostnej),
  3. będących w okresie progresji skrzywienia lub zagrożonych taką progresją (zdj. 1). Nie rekomenduje się natomiast stosowania gorsetów w przypadku skrzywień mniejszych niż 20° (zdj. 2). Każdy przypadek należy jednak traktować indywidualnie i lekarz prowadzący może podjąć inną decyzję po uwzględnieniu indywidualnej oceny stanu klinicznego dziecka [1, 3].

Wymagania do prowadzenia leczenia gorsetowego

Leczenie gorsetowe powinno być prowadzone przez wykwalifikowany zespół terapeutyczny, w skład którego wchodzą lekarz, ortotyk oraz fizjoterapeuta [1, 3, 4]. Obecnie zaleca się łączenie leczenia gorsetowego z jednocześnie prowadzoną specyficzną fizjoterapią (SF) [1, 4]. Charakterystyka kryteriów, jakie musi spełnić fizjoterapia, aby mogła być uznana za specyficzną dla skolioz, została opisana szczegółowo w piśmiennictwie [1, 2, 4–6].

Etapy leczenia gorsetowego

Specyficzną fizjoterapię prowadzoną w trakcie leczenia gorsetowego można podzielić na trzy etapy:

  • I etap: uruchamianie skoliozy – przygotowanie do leczenia gorsetowego,
  • II etap: korygowanie skoliozy – w trakcie leczenia gorsetowego,
  • III etap: stabilizowanie skoliozy – w trakcie odstawiania gorsetu.

Etap I: uruchamianie skoliozy

Czas trwania etapu: przed zagorsetowaniem i pierwsze tygodnie noszenia gorsetu (do ok. trzech miesięcy).

W ramach przygotowania pacjenta do leczenia gorsetowego rolą SF jest:

  • mobilizacja tkanek miękkich w celu usunięcia restrykcji tkankowych (zdj. 3A–C),
  • edukacja pacjenta i jego opiekunów w celu zwiększenia akceptacji leczenia gorsetowego oraz systematyczności w noszeniu gorsetu (zdj. 4),
  • nauka trójpłaszczyznowej autokorekcji kręgosłupa oraz całej postawy ciała,
  • nauka ćwiczeń mających na celu uzyskanie czynnej, trójpłaszczyznowej hiperkorekcji skoliozy (zdj. 5),
  • nauka asymetrycznych ćwiczeń oddechowych.

Etap II:...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 11 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy