Ocena zaburzeń równowagi

u dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym poddanych kompleksowej terapii neurofizjologicznej

Z praktyki gabinetu

Mózgowe porażenie dziecięce jest rozpoznaniem znanym każdemu fizjoterapeucie. Wskutek rozwoju narzędzi diagnostycznych i metod terapeutycznych pojawiają się nowe możliwości usprawniania pacjentów z tym rozpoznaniem. Nowe technologie pozwalają dostrzegać zjawiska dotąd obserwowane tylko pobieżnie i co ważne – skutecznie ingerować w sprawność pacjentów, przyczyniając się do poprawy sprawności nawet u osób z wydawać by się mogło utrwalonymi deficytami.

Mózgowe porażenie jest jedną z głównych przyczyn niepełnosprawności w okresie wczesnego dzieciństwa. Obejmuje różnorodne i zmieniające się wraz z wiekiem uszkodzenia mózgu. Jest to zespół objawów powstałych w wyniku uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego, przede wszystkim neuronu ruchowego. Mózgowe porażenie dziecięce to zaburzenie o niejednolitym charakterze zarówno klinicznie, jak i etiologicznie [1, 2, 3, 4].
Lokalizacja, rozległość i stopień ciężkości uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego determinują obraz kliniczny mózgowego porażenia dziecięcego. W zależności od rodzaju zaburzeń ruchu, biorąc pod uwagę nieprawidłowe, wygórowane napięcie mięśniowe i obecność ruchów mimowolnych, wyróżnia się następujące jego postacie: 

POLECAMY

  • spastyczną – piramidową, 
  • atetotyczną – pozapiramidową, 
  • ataktyczną – móżdżkową [5, 6, 7, 8]. 

Początkowo objawy kliniczne są dyskretne i pojawiają się stopniowo wraz z dojrzewaniem ośrodkowego układu nerwowego i podejmowaniem coraz trudniejszych zadań. Każdy niepokojący objaw powinien zostać zdiagnozowany w celu dostosowania optymalnego programu usprawniania. Wczesne rozpoczęcie terapii daje szansę na poprawę funkcjonowania w późniejszym okresie.
Fizjoterapia dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym bazuje na metodach neurorozwojowych. Można do nich zaliczyć metodę Vojty, NDT Bobath oraz PNF. Wcześnie rozpoczęty proces usprawniania wpływa na pobudzanie plastyczności mózgu, hamowanie odruchów patologicznych, normalizację napięcia mięśniowego i reedukację wzorców motorycznych [2, 3, 4, 9].
Większość osób chorych na mózgowe porażenie dziecięce porusza się przy użyciu pomocy ortopedycznych, takich jak chodziki, wózki inwalidzkie, rzadziej trójnogi i laski. Dzieci mają dysfunkcje koordynacji wzrokowo-ruchowej, schematu ciała, czucia powierzchownego czy lateralizacji. Nieprawidłowy rozwój ruchowy oraz niewystarczające doświadczenia motoryczne dodatkowo wpływają na pogłębienie zaburzeń ruchowych [10, 11]. 

Cel pracy

Celem pracy jest ocena zaburzeń równowagi u dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym w trakcie procesu usprawniania.

Materiał i metoda

Obserwacji poddano 15 pacjentów z mózgowym porażeniem dziecięcym w przedziale wiekowym od 8 do 12 lat, oce...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!

Przypisy