Dołącz do czytelników
Brak wyników

Nowoczesne metody fizjoterapii

7 marca 2022

NR 133 (Luty 2022)

Postępowanie fizjoterapeutyczne przy niestabilności kręgosłupa lędźwiowego

0 800

Problemy z kręgosłupem dotyczą w dzisiejszej wysoko rozwiniętej cywilizacji coraz większej grupy ludzi. Z różnego rodzaju bólami stykają się zarówno osoby starsze, jak i młodzież. Ból i związane z nim różnorodne problemy w znacznym stopniu utrudniają codzienne życie. Wiele dysfunkcji omawianej poniżej struktury jest spowodowane nieprawidłowymi nawykami ruchowymi. Często bardzo ciężka praca w trudnych warunkach lub brak ruchu w perspektywie czasu znacznie przyczyniają się do powstania różnorodnych patologii chorobowych w kręgosłupie i jego najbliższej okolicy. Jedną z nich, dosyć często występującą u osób w bardzo różnym wieku, jest niestabilność zwłaszcza kręgosłupa lędźwiowego.

Fizjoterapia w niestabilności odcinka lędźwiowego

Fizjoterapia stosowana w niestabilności odcinka lędźwiowego jest procesem długotrwałym, wymagającym kompleksowego podejścia. Dobór odpowiednich ćwiczeń musi być indywidualnie dopasowany do każdego pacjenta. Każdy chory oprócz podstawowego schorzenia ma również inne choroby współistniejące. Wprowadzone ćwiczenia w żaden sposób nie mogą pogłębiać innych schorzeń. Może to w perspektywie czasu mieć duży wpływ na wydłużenie procesu usprawniania. 
Częstotliwość fizjoterapii jest uzależniona od stopnia zaawansowania niestabilności. Zazwyczaj powinna być wykonywana trzy–pięć razy w tygodniu. W tym procesie stosuje się zabiegi fizykoterapeutyczne połączone z ćwiczeniami oraz specjalistycznym masażem. 
W kompleksowym usprawnianiu należy wspomagać się również odpowiednią farmakoterapią. W perspektywie czasu wspomaga ona wydatnie proces fizjoterapeutyczny. 
Wskazane jest, aby pacjent korzystał ze specjalistycznych ćwiczeń w formie ambulatoryjnej pod czujnym okiem fizjoterapeuty. Część ćwiczeń powinna być powtarzana przez pacjenta w warunkach domowych. Dlatego w tym względzie bardzo ważna jest edukacja zdrowotna. Każde z zaordynowanych ćwiczeń należy wykonywać dokładnie w pełnym możliwym zakresie ruchu. 
Czas trwania: zazwyczaj od kilku tygodni do nawet kilku miesięcy (czas usprawniania w dużej mierze jest uzależniony od poczynionych postępów).
Główne cele:

POLECAMY

  • działanie przeciwzapalne,
  • działanie przeciwbólowe,
  • zapobieganie przykurczom,
  • utrzymanie odpowiedniego zakresu ruchomości,
  • przywrócenie właściwych wzorców ruchowych,
  • systematyczne zwiększanie siły mięśniowej,
  • systematyczne zwiększanie wytrzymałości mięśniowej,
  • działanie edukacyjne,
  • postępowanie profilaktyczne.

Fizykoterapia:

  • laser (8–10 J/cm2, długość fali 800–950 nm, czas 7 min) – zdj. 1,
  • pole magnetyczne (5–10 mT, 30–50 Hz, impuls prostokątny, czas 20 min),
  • krioterapia miejscowa (czas 3 min),
  • sollux (czas 15 min) – zdj. 2,
  • elektrostymulacja (czas 15 min),
  • ultradźwięki (czas 7 min) – zdj. 3,
  • prądy, np. interferencyjne (czas 20 min).

Kinezyterapia:

  • ćwiczenia czynno-bierne (czas 15 min),
  • ćwiczenia czynne wolne (czas 15 min),
  • ćwiczenia wzmacniające (czas 10–15 min),
  • ćwiczenia ogólnousprawniające (czas 15 min) – zdj. 4A–B,
  • ćwiczenia rozciągające (czas 5 min),
  • ćwiczenia stabilizacyjne (czas 10–15 min) – zdj. 5A–B,
  • 6A–B, 7A–B, 8A–B, A–B, 10A–B, 11A–B, 12A–B, 13A–B,
  • 14A–B, 15A–B, 16A–B, 17A–B,
  • terapia manualna (czas 15–30 min),
  • ćwiczenia przyrządowe (czas 10 min),
  • ćwiczenia przywracające właściwe wzorce ruchowe (czas 15–20 min).

Formą wspomagającą może być także:

  • zaopatrzenie ortopedyczne, np. pas lędźwiowy (powinien być stosowany tylko w stanach zwiększonej aktywności lub w przypadku zaostrzeniach poszczególnych objawów),
  • masaż,
  • ćwiczenia w wodzie.

Powyższa standaryzacja postępowania fizjoterapeutycznego jest przykładowym algorytmem postępowania usprawniającego. Istotną rolę w tym kompleksowym procesie odgrywa doświadczenie fizjoterapeuty i zaangażowanie samego pacjenta. Należy pamiętać, iż bez wzajemnej współpracy nie zostaną osiągnięte w pełni zadowalające efekty terapii. Pacjent systematycznie w domu musi wykonywać określone ćwiczenia zadane przez rehabilitanta.
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Profilaktyka

W przypadku niestabilności kręgosłupa różnorodnego pochodzenia bardzo ważną rzeczą jest odpowiednie postępowanie profilaktyczne. Mała aktywność fizyczna w życiu zarówno zawodowym, jak i prywatnym negatywnie wpływa na organizm. Taki stan rzeczy w dużej mierze może prowadzić do opisywanego schorzenia. Odpowiednio dostosowany ruch pod każdą postacią pozytywnie wpływa na stan funkcjonalny całego kręgosłupa. Dlatego w tym przypadku właściwie dobrane i dokładnie wykonywane ćwiczenia wzmacniają mięśnie przykręgosłupowe i powodują zwiększenie stabilizacji kręgosłupa. Należy symetrycznie wzmacniać nie tylko mięśnie grzbietu, ale również mięśnie brzucha. Tak wzmocnione i uelastycznione mięśnie wraz z o...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy