Dołącz do czytelników
Brak wyników

Case study numeru

10 maja 2022

NR 135 (Kwiecień 2022)

Postępowanie rehabilitacyjne PO REKONSTRUKCJI ZERWANIA TROCZKÓW RZEPKI

0 1369

Głównym celem badania przedmiotowego jest zlokalizowanie obszaru bólu i odtworzenie dolegliwości zarówno bólowych, jak i niestabilności. Lokalizacja bólu może wskazywać, która struktura jest uszkodzona, co jest pomocne do postawienia prawidłowej diagnozy oraz planu leczenia. Badanie należy przeprowadzać zawsze symetrycznie na obu kończynach.

Boczny troczek powinien być tkliwy i oceniany ostrożnie. Wrażliwość w pobliżu troczka bocznego, szczególnie w miejscu jego wnikania do rzepki jest bardzo często spotykana, nawet u 90% pa-
cjentów z bólem przedniego przedziału kolana.
W badaniu fizykalnym wykonuje się:

POLECAMY

  • test ślizgu rzepki do oceny napięcia troczka bocznego. Staw kolanowy znajduje się w pozycji zgięcia 25°–30°, gwarantującej rozluźnienie mięśnia czworogłowego uda. Rzepka podzielona jest wzdłuż na 4 części i przesuwana w kierunku przyśrodkowym. Przyśrodkowa translacja jednej z 4 części rzepki możliwa jest wtedy, gdy występuje nadmierne napięcie bocznych struktur stabilizujących. W teście wywołana jest bolesność w pobliżu troczka bocznego;
  • test nachylenia rzepki, wykrywający napięcie troczka bocznego. W zdrowym stawie kolanowym, boczny brzeg rzepki powinien być uniesiony dalej niż oś poprzeczna, w pełnym wyproście kolana. Naprężenie troczka bocznego jest bardzo powszechne u pacjentów z bólem przedniego przedziału kolana i jest oznaką zespołu bocznego przyparcia rzepki;
  • test osiowej kompresji rzepki – wykonuje się długotrwały test zgięcia kolana. Wywołany ból oznacza wynik pozytywny testu, co jest spowodowane wzrastającym ciśnieniem wewnątrzkostnym rzepki. Metodyka testu: rzepkę należy docisnąć dłonią do bloczka kości udowej, w różnych kierunkach. Test pozwala ustalić lokalizację zmian patologicznych w chrząstce stawowej rzepki. W zgiętym kolanie, kontakt rzepki z kością udową jest przemieszczony proksymalnie na powierzchni stawowej rzepki i dystalnie na powierzchni rzepkowej kości udowej. Proksymalne umiejscowione zmiany patologiczne będą przynosić ból i krepitacje przy około 90° zgięcia kolana. Na dystalnym odcinku zmian patologicznych do objawów dochodzi już na początku ruchu. Przy przedłużonym teście zgięcia kolana, pacjent leży na plecach z wyprostowanym kolanem. Następnie utrzymuje pozycję pełnego zgięcia kolana przez 45 sek. Test jest pozytywny, gdy stwierdza się u pacjenta wzrastający ból po bezbolesnej przerwie od 15 do 30 sek.;
  • badanie rotacji rzepki – w przypadku gdy dolny obszar rzepki znajduje się na stronie bocznej do osi długiej kości udowej, rzepka pacjenta jest w rotacji zewnętrznej. W sytuacji gdy znajduje się przyśrodkowo do osi długiej kości udowej, to rzepka znajduje się w wewnętrznej rotacji.

Badanie przedmiotowe należy uzupełnić badaniem kierunku niestabilności rzepki, co jest spowodowane faktem, że niestabilność zachodzi w kierunku bocznym, ale zdarzają się również niestabilności przyśrodkowe i nawet wielokierunkowe.

Ryc. 1. Test ślizgu rzepki, autor: Agata Chmielewska
Ryc. 2. Test nachylenia rzepki, autor: Agata Chmielewska

Badania kierunku niestabilności

  • Test obawy Fairbanksa. Test jest pozytywny, gdy występuje ból i mięśnie kurczą się, dochodzi wówczas do bocznego przemieszczenia rzepki w zakresie od kąta 20° do 30° zgięcia kolana, co wskazuje na boczną niestabilność rzepki.
  • Test ślizgu rzepki. Przyśrodkowe albo boczne przemieszczenia rzepki więcej albo równowartość 3 ćwiartek, wskazuje na niewydolność stabilizatorów. Przyśrodkowa niestabilność jest rzadsza niż boczna.
  • Test przemieszczenia rzepki Fulkersona. Rzepkę należy przepychać lekko przyśrodkowo przy wyprostowanym kolanie, następnie biernie zgiąć kolano, wówczas rzepka porusza się do bloczka kości udowej. U pacjentów z przyśrodkową niestabilnością, test wywołuje ból.
  • Test elastyczności mięśnia czworogłowego uda. Metodyka: pacjent w leżeniu przodem, jedna ręka terapeuty biernie zgina kolano, druga stabilizuje miednicę. Należy określić napięcie mięśnia czworogłowego uda w zależności od zakresu zgięcia kolana. Przy zmniejszonej elastyczności mięśnia może dojść do: mniejszego zakresu ruchu w badanej kończynie dolnej w stosunku do drugiej, uczucie napięcia w przedniej części uda, uniesienie miednicy, spowodowany zgięciem stawu biodrowego.
  • Pomiar kąta Q.
  • Test elastyczności mięśni grupy tylnej uda. Metodyka: pacjent w leżeniu tyłem, ze zgiętym stawem biodrowym do kąta 90°, unosi wyprostowaną kończynę dolną. Jeśli całkowite jej wyprostowanie nie jest możliwe, wskazuje to na przykurcz mięśni grupy tylnej uda. Napięcie tych mięśni skutkuje wzrostem siły mięśnia czworogłowego uda, powodując wzrost sił reakcji, zachodzących w stawie rzepkowo-udowym.
Ryc. 3. Znak „J”. (A) Staw kolanowy prostowany jest z pozycji 90° i zgięcia do 0°, (C) Rzepka wyznacza linie w kształcie litery „J”,
autor: Agata Chmielewska

Badanie ślizgu rzepki powinno być uzupełnione o test znaku „J”. Metodyka: pacjent w pozycji siedzącej, z kończynami opuszczonymi poza leżankę, stawy kolanowe zgięte do kąta 90°. Pacjent samodzielnie prostuje kolano, a prawidłowo reagująca rzepka porusza się w linii prostej. Przy zmianach patologicznych w stawie rzepkowo-udowym, podczas prostowania kolana, rzepka porusza się proksymalnie i w kierunku bocznym, wyznaczając znak litery „J”.
Ślizg rzepki może być używany do oceny mobilności troczków rzepki. Rzepka powinna przemieszczać się co najmniej 33% jej szerokości, zarówno w stronę boczną, jak i przyśrodkową. Zaburzenia w przemieszczaniu, wskazują na duże napięcie troczka. Hipermobilność rzepki jest stwierdzona po jej przemieszczeniach o odległość 100% jej szerokości w stronę boczną i przyśrodkową. Troczek boczny badany jest przez nachylenie rzepki i jej ślizgi boczne i przyśrodkowe.
Badając napięcie mięśnia brzuchatego łydki, należy przeprowadzić badanie różnicowe pod kątem obecności zrostów okołokorzeniowych. Przykurcz mięśnia brzuchatego łydki, tak jak mięśni grupy tylnej uda, powoduje wzrost siły reakcji stawu rzepkowo-udowego, podczas utrzymania pozycji zgięcia kolana. Ograniczone zgięcie grzbietowe stopy wynika ze zwiększonej pronacji stopy, która powoduje rotację wewnętrzną kości piszczelowej, co jest szkodliwe dla biomechaniki stawu rzepkowo-udowego.
Pasmo biodrowo-piszczelowe jest często przykurczone u pacjentów z bólem w stawie rzepkowo-udowym, co przyczynia się do bocznego zwichnięcia rzepki oraz jej nieprawidłowego nachylenia i osłabienia przyśrodkowego troczka rzepki.
Do oceny elastyczności pasma biodrowo-piszczelowego stosuje się test Obera. Metodyka: pacjent leży na boku, w pełnym zgięciu stawu biodrowego i kolanowego, w celu eliminacji lordozy lędźwiowej. Terapeuta zgina testowane kolano i biodro do kąta 90°, a następnie biernie odwodzi biodra. Pacjent stara się samodzielnie przywieźć kończynę; w sytuacji gdy nie jest w stanie tego wykonać, wynik testu jest pozytywny, co wskazuje na przykurcz pasma biodrowo-piszczelowego i naprężacza powięzi szerokiej.
Do testów badających troczki i ruchomość rzepki należą:

  • test przyśrodkowego przesunięcia rzepki. Metodyka: pacjent leży tyłem z wyprostowanymi stawami kolanowymi. Terapeuta umieszcza oba kciuki na bocznej stronie rzepki i przesuwa rzepkę przyśrodkowo. Oceniana jest ruchomość rzepki i czucie końcowe, przy czym rzepka często wykazuje mniejszy zakres ruchu w stronę przyśrodkową niż boczną.Należy pamiętać, że ograniczone przesunięcie przyśrodkowe rzepki występuje najczęściej po zabiegach operacyjnych i długotrwałym unieruchomieniu;
  • test bocznego przesunięcia rzepki. Metodyka: pacjent w pozycji leżenia tyłem. Terapeuta umieszcza palce na przyśrodkowej stronie rzepki i przesuwa rzepkę w kierunku bocznym. Oceniana jest jej mobilność i czucie końcowe. Zazwyczaj większa ruchomość występuje w stronę boczną niż przyśrodkową. Test jest dodatni przy nieprawidłowo zwiększonej w kierunku bocznym;
  • test dystalnego przesunięcia rzepki. Metodyka: pacjent leży tyłem, z wyprostowanymi kończynami dolnymi. Terapeuta umieszcza na podstawie rzepki kłąb i kłębik, po czym pcha rzepkę w kierunku dystalnym, oceniając zakres ruchu i czucie końcowe. Ruchomość jest zazwyczaj ograniczona przy zespole wysokiej rzepki, po zabiegach operacyjnych i długotrwałym unieruchomieniu;
  • test bocznego przechylenia rzepki. Metodyka: pacjent leży tyłem, kończyny dolne wyprostowane w stawach kolanowych i rozluźnione. Terapeuta próbuje podnieść boczny brzeg rzepki. Niezdolność wykonania uniesienia, wskazuje na nadmierne napięcie troczka bocznego.

Rehabilitacja po zabiegu uwolnienia troczka bocznego

Postępowanie rehabilitacyjne opiera się głównie na przywróceniu prawidłowego ustawienia oraz stabilności rzepki, poprzez poprawę wydolności tkanek miękkich, zabezpieczających rzepkę. W ramach postępowania stosuje się m.in. techniki mobilizacji stawu rzepkowo-udowego, techniki zwiększające elastyczność tkanek miękkich, automobilizacje, taping, ćwiczenia w otwartym i zamkniętym łańcuchu kinematycznych.
Techniki zwiększające ruchomość stawu rzepkowo-udowego
Mobilizacje rzepki są jednym z wielu elementów rehabilitacji stawu rzepkowo-udowego, wykonywane w różnych kierunkach, np. górny, dolny, boczne, przyśrodkowe. Dodatkowo, mobilizacje powinny być uzupełniane procedurami automobilizacji, wykonywanymi w domu przez pacjenta.

  • dystrakcja stawu piszczelowo-udowego
    Dystrakcja stawu stosowana jest w celu opanowania bólu i generalnej ruchomości, która często występuje podczas ruchu zgięcia w stawie. Metodyka: staw znajduje się w pozycji spoczynkowej, rozluźnionej, kość piszczelowa może być w pozycji neutralnej bądź w rotacji zewnętrznej, lub wewnętrznej w różnych zakresach zgięcia stawu. Stosowane są różne techniki trakcji wzdłuż osi długiej stawu piszczelowo-udowego.
  • ślizg tylny kości piszczelowej w stawie piszczelowo-udowym
    Metodyka: klin umieszczany jest pod nasadą dalszą kości udowej. Terapeuta jedną ręką stabilizuje kość udową, a drugą umieszcza na wysokości guzowatości kości piszczelowej. W połowie możliwego zgięcia, ślizg tylny kości piszczelowej wykonywany jest w płaszczyźnie stawu, natomiast w końcowym zakresie ruchu, ślizg tylny kości udowej jest zgodny z rotacją wewnętrzną kości udowej. Aktywna mobilizacja może także być używana przez odpowiednie ustawienie stopy pacjenta i kończyny dolnej w rotacji wewnętrznej oraz wykonanie napięcia izometrycznego mięśni grupy tylnej uda.
  • ślizg tylny kości udowej w stawie piszczelowo-udowym
    Metodyka: klin umieszczany jest pod podudziem pacjenta. Kość piszczelowa znajduje się w rotacji zewnętrznej. Terapeuta stabilizuje kość piszczelową. Drugą ręką naciska na kość udową na wysokości nasady dalszej, wykonując w ten sposób ślizg tylny kości udowej. Technika wykonywana przy wyprostowanym stawie kolanowym.
  • mobilizacja stawu piszczelowo-strzałkowego bliższego
    Powięziowe ograniczenia tego stawu występują w okolicach głowy strzałki. Procedury mobilizacji znajdują zastosowanie w przypadku nierównowagi mięśniowej. Metodyka:
    • zwiększenie ruchomości tylnej – pacjent proszony jest o napięcie mięśni grupy tylnej uda (m. dwugłowy uda przyczepia się do głowy strzałki i pomaga odciągnąć strzałkę w stronę tylną);
    • zwiększenie ruchomości przedniej – pacjent proszony jest o napięcie mięśnia piszczelowego przedniego (przyczep mięśnia pociągnie strzałkę do przodu).

Techniki zwiększające elastyczność i wytrzymałość tkanek miękkich
Zwiększenie elastyczności tkanek miękkich jest jednym z podstawowych celów rehabilitacji stawu rzepkowo-udowego. Na procedury terapeutyczne składają się techniki rozciągania pasma biodrowo-piszczelowego, mięśni grupy tylnej uda, mięśnia czworogłowego uda, zginaczy stawu biodrowego oraz ścięgna Achillesa.
Zbyt duże napięcie tkanek miękkich musi być stopniowo korygowane, jako część programu rehabilitacyjnego. Pacjent powinien być zachęcany do rozciągania mięśni do punktu wyraźnie bezboleśnie odczuwanego rozciągnięcia. Rozciąganie do momentu dyskomfortu jest demotywujące oraz może spowodować uraz mięśni. Najczęściej dochodzi do tego w przypadku mięśni grupy tylnej uda, co jest przyczyną szybkiego rozwijania się zespołów bólowych stawu rzepkowo-udowego.
Elastyczność tkanek jest łatwiejsza do osiągnięcia, gdy poddawane są rozciąganiu w wolnym tempie.

  • rozciąganie mięśni tylnej grupy uda
    Mięśnie należy rozciągać w pozycji siedzącej, z kończyną dolną wyprostowaną w stawie kolanowym. Kończyna przeciwna do rozciąganej, powinna znajdować się w rotacji zewnętrznej w stawie biodrowym. Stopę należy zgiąć grzbietowo dłońmi, pogłębiając jednocześnie rozciągnięcie mięśni. Formą bardziej zaawansowanego rozciągnięcia, jest próba dotknięcia nosem rzepki, poprzez przyciągnięcie kolan rękoma. Największy stopień rozciągnięcia mięśni grupy tylnej uda uzyskuje się w pozycji stojącej. Rozciąganie polega na usiłowaniu dotknięcia rękami stóp. Rozciąganie powinno być bezbolesne i trwać od 10 do 15 sek.
  • rozciąganie mięśnia czworogłowego uda
    Mięsień może być rozciągany w pozycji stojącej i w pozycji leżenia przodem. W pozycji leżenia przodem terapeuta pogłębia zgięcie stawu kolanowego, przez co mięsień ulega wydłużeniu. W pozycji stojącej należy uważać na zachowanie wyprostu w stawie biodrowym, co jest ważnym czynnikiem podczas rozciągania mięśnia czworogłowego uda.
  • rozciąganie troczka bocznego
    Rozciąganie troczka bocznego jest trudne do samodzielnego wykonania. Podczas prób lekkiego rozciągania dochodzi do odruchowego oporu w formie skurczu mięśnia czworogłowego uda. Pomocny może być taping rzepki do kontroli jej nachylenia przy wolnym „wyciąganiu” troczka. Rzepka musi być mobilizowana przez terapeutę. Pacjent znajduje się w pozycji siedzącej, a terapeuta kciukami lekko ślizga rzepkę w stronę przyśrodkową. Można wykonać łagodny masaż troczka bocznego, w celu ułatwienia mobilizacji.

Pacjenci z wyraźną rotacją wewnętrzną biodra wymagają rozciągania przedniej strony stawu biodrowego, aby zwiększyć możliwie rotację zewnętrzną i pracę mięśni pośladkowych w środkowym zakresie ruchu.
Mobilizacje tkanek miękkich 

  • mobilizacja mięśnia naprężacza powięzi szerokiej
    Metodyka: pacjent leży na boku. Kończyna znajdująca się na górze, zgięta w stawie kolanowym i biodrowym do kąta 80°. Terapeuta ustawiony za pacjentem, kładzie oba kciuki na przyczepie bliższym mięśnia, podłużnie do przebiegu włókien mięśniowych, po czym głęboko wciskając kciuki, przesuwa się po mięśniu do jego przyczepu końcowego. Następnie mocniejszymi głaskaniami powtarza kilka razy czynność. Aby zwiększyć siłę bodźca, można wykonać mobilizację łokciem, kontrolując nacisk.
  • mobilizacja mięśni grupy tylnej uda
    Metodyka: pacjent w leżeniu przodem, z kończynami dolnymi zgiętymi w stawie kolanowym. Stopy opierają się o stolik albo krzesło, znajdujące się na leżance. Terapeuta jedną ręką stabilizuje okolicę przyczepów bliższych mięśni grupy tylnej uda, natomiast nasada drugiej ręki wykonuje serie głaskań wzdłuż przebiegu mięśni.
  • techniki powięziowego rozluźniania
    Metodyka: utrzymywany jest długotrwały nacisk na tkanki przez okres 3–5 minut lub do momentu wyraźnego rozluźnienia tkanek. Wyróżnia się następujące techniki:
    • technika powięziowego rozluźniania okolicy powyżej rzepki i mięśnia czworogłowego uda. Pacjent ustawiony jest w pozycji leżenia tyłem. Jedną ręką terapeuta lekko przesuwa rzepkę w kierunku doogonowym, podczas gdy drugą ręką odciąga mięsień czworogłowy w kierunku dogłowowym;
    • technika powięziowego rozluźniania okolicy poniżej rzepki: Pacjent znajduje się w pozycji leżenia tyłem. Terapeuta jedną ręką lekko pcha rzepkę w kierunku górnym, podczas kiedy drugą ręką pcha w dół tylną stronę kończyny dolnej;
    • technika powięziowego rozluźniania okolicy mięśnia trójgłowego łydki. Pacjent ułożony w pozycji leżenia przodem, ze zgiętym stawem kolanowym. Stopa pacjenta znajduje się na ramieniu terapeuty. Terapeuta wciska w mięsień brzuchaty łydki palce obu rąk, po czym przesuwa palce poprzecznie do przebiegu włókien mięśniowych.

Automobilizacje

  • automobilizacje stosowane w przypadku ograniczonego wyprostu w stawie kolanowym:
    • pacjent w pozycji leżenia tyłem. Zwinięty ręcznik podłożony jest pod staw skokowy. Może być zastosowane dodatkowe obciążenie na nasadę dalszą kości udowej albo przednią stronę kości piszczelowej;
    • pacjent w leżeniu przodem. Pod nasadą dalszą kości udowej umieszczony jest zwinięty ręcznik. Podudzie wraz ze stopą opuszczone swobodnie poza leżankę. Na stawie skokowym znajduje się obciążnik;
    • pacjent w pozycji stojącej. Stopa mobilizowanej kończyny znajduje się na stołku albo krześle. Pacjent dłońmi samodzielnie pogłębia wyprost w stawie kolanowym.
  • automobilizacje stosowane do zwiększenia zakresu zgięcia w stawie kolanowym:
    • pacjent w pozycji leżenia tyłem, kończyna dolna przesuwa się po ścianie, aż do uzyskania 
    • 90° zgięcia w stawie kolanowym. W pozycji siedzącej, przeciwna kończyna ustawiona jest przed mobilizowaną, po czym jej pięta dociska staw skokowy, zwiększając zakres zgięcia w stawie kolanowym;
    • pacjent w pozycji leżenia tyłem lub w siedzeniu, z ręcznikiem umieszczonym przed stawem kolanowym, tak aby trzymając mógł samodzielnie pogłębiać zgięcie lub chwycić obiema rękami przednią stronę podudzia, przyciągając ją do siebie.

Ćwiczenia w otwartym i zamkniętym łańcuchu kinematycznym
Na dolny łańcuch kinematyczny składają się: odcinek lędźwiowy kręgosłupa, stawy miednicy, staw biodrowy, staw kolanowy, stopa i staw skokowy. Ruchy, które w nich zachodzą podczas aktywności fizycznej, mogą być opisywane jako łańcuch zamknięty bądź otwarty kończyny dolnej.
Łańcuch kinematyczny to zespół członów, które złączone są ze sobą w pary kinematyczne, tworzące jednostkę motoryczną, czyli łańcuch stawowy.
Otwarty łańcuch kinematyczny dotyczy łańcuchów, w których końcowe ogniwo jest swobodne i połączone jedynie z sąsiednim ogniwem. Ruchy poszczególnych ogniw w łańcuchu kinematycznym pozostają niezależne. Ciało człowieka złożone jest przede wszystkim z otwartych łańcuchów, ponieważ ostatnie ogniwa, takie jak: dłoń oraz stopa są wolne. Otwarty łańcuch można zdefiniować, jako wyodrębniony ruch w danym stawie, którego część dalsza poruszana jest swobodnie, a siła produkowana przez ciało jest tak duża, iż jest w stanie pokonać opór. Z tego powodu, ćwiczenia w łańcuchu mają większą prędkość, ale mniejszą stabilność.
Zamknięty łańcuch kinematyczny definiują segmenty kostne, tworzące człony połączone ze sobą, a w konsekwencji obwód zamknięty. Ostatnie ogniwo nie jest swobodne. Każdy człon łańcucha łączy się z 2 sąsiednimi, przez co jego ruch oddziałuje na pozostałe części. Zamknięty łańcuch kinematyczny charakteryzuje się konkretnym ruchem wielostawowym, gdzie dalszy segment pozostaje stabilny lub napotyka opór, który znacznie ogranicza jego ruchomość. Zespoły mięśni pracują w odmienny sposób, przyczepy końcowe stają się początkowymi i odwrotnie, powodując inną koordynację mięśniowo-nerwową.
Staw kolanowy jest integralną częścią dolnego łańcucha kinematycznego, dlatego ruch w innym członie łańcucha wpływa na jego mechanizm działania. Ćwiczenia kinematycznego łańcucha muszą być uważnie kontrolowane, aby ustrzec się niewłaściwych wzorców ruchowych, które mogą oddziaływać na inne odcinki kończyny dolnej. Przykładem może być faza przejścia z pozycji wysokiej do przysiadu, która wymaga jednoczesnego zgięcia w stawie biodrowym i kolanowym, zgięcia grzbietowego w stawie skokowym. Jeśli ruch w stawie skokowym górnym jest ograniczony, pronacja w stawie skokowym dolnym będzie kompensować braki w stawie skokowym górnym. Wzrost pronacji stopy, która jest połączona z rotacją wewnętrzną kończyny dolnej, skutkuje wzrostem kąta Q i przyczynia się do utrwalania bólu rzepkowo-udowego.
W czasie ćwiczeń w zamkniętym łańcuchu kinematycznym, siły działające na staw, zwiększają się proporcjonalnie wraz z pogłębieniem zgięcia kolana. Ciśnienie stawowe powoli wzrasta, osiągając największą wartość przy kącie 90°. Wzrastająca siła jest rozłożona na części stycznej powierzchni stawowych w stawie rzepkowo-udowym, a nacisk na obszar kontaktu powierzchni jest zminimalizowany.
Odchylenia od prawidłowej wartości kąta Q około 10°, mogą zwiększać nacisk o 45% na staw rzepkowo-udowy podczas 20° zgięcia kolana. Kiedy kąt Q wzrasta, rzepka ma tendencje do ruchu w stronę boczną. W 50% spada napięcie mięśnia obszernego przyśrodkowego skośnego, co może spowodować przemieszczenia boczne rzepki w granicach 5 mm. Od kąta 90° do 120° zgięcia, ciśnienie stawowe pozostaje w zasadzie niezmienne, ponieważ ścięgno mięśnia czworogłowego jest w kontakcie z powierzchnią rzepkową kości udowej, co znacznie wpływa na styczność powierzchni stawowych.
Ćwiczenia w zamkniętym łańcuchu kinematycznym dla stawu rzepkowo-udowego, wykonywane są w zakresie od kąta 0° do kąta 45° zgięcia kolana. Ćwiczenia w zakresie od kąta 50° do kąta 90° zgięcia kolana, powinny być wykonywane z pełną ostrożnością, ze względu na zdecydowanie większe siły działające na staw rzepkowo-udowy.
W otwartym łańcuchu kinematycznym s...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy

    Anna Chmielewska

    Krakowska Wyższa Szkoła Promocji Zdrowia

    Wojciech Dubaj

    Dr, osteopata, człowiek który poświęcił 20 lat poszukiwaniu prawdy w medycynie. Wiedzę swą rozpoczął na Akademii Wychowania Fizycznego im. Bronisława Czecha w Kraków, gdzie do 2001 r. studiował na wydziale fizjoterapii. W międzyczasie wiedzę na temat ruchu człowieka w tańcu zdobył, studiując na dwuletnim kursie choreograficznym organizowanym przy Nowohuckim Centrum Kultury w Krakowie, gdzie równocześnie był członkiem zespołu ludowego Nowa Huta przez 18 lat. Kolejne etapy wtajemniczenia w medycynę rehabilitacyjną i osteopatyczną odbywał na szeregu szkoleniach i kursach, na których kształtował własne i nowoczesne podejście do człowieka cierpiącego. Kulminacją jego poszukiwań były studia 5-letnie osteopatyczne w Sutherland College of Osteopatic Medicine SCOM w Brukseli ukończone w 2013 r. Swoją wizję osteopatii i rehabilitacji we współczesnym świecie medycznym przedstawił w dysertacji doktorskiej obronionej w 2001 roku. Nadal poszukuje nowych rozwiązań w medycynie osteopatycznej i na nowo odkrywa zapomniane jej tajniki, poszukując jej w literaturze naukowej i specjalistycznych szkoleniach. Swoje doświadczanie zawodowe zdobywał kolejno: pracując ponad 5 lat w Szpitalu im. L. Rydygiera w Krakowie specjalizując się szczególnie w neuroligii; w Prywatnym Gabinecie rehabilitacyjno-osteopatycznym Osteolinika Wojciech Dubaj, którego był po części organizatorem i założycielem przez kolejne lata i do dziś. Na tym etapie rozwoju zawodowego poszerza wiedzę o rehabilitacji osteopatycznej, sportowej i ortopedycznej. W tym okresie nawiązał współpracę z krakowskimi klubami sportowymi, między innymi Akademickim Związkiem Sportowym Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, WTS Solna i wieloma innymi. Doświadczenie w medycynie sportowej zdobył w dyscyplinach takich jak koszykówka, siatkówka, narciarstwo zjazdowe, gimnastyka sportowa, sporty siłowe, tenis, piłka nożna i innych, dzięki indywidualnej i drużynowej współpracy ze sportowcami jego Przychodni rehabilitacyjnej Osteolinika. Wieloletni pracownik dydaktyczny z sukcesami zawodowymi Krakowskiej Wyższej Szkoły Promocji Zdrowia w Krakowie.

    Tomasz Ridan

    Doktor nauk o kulturze fizycznej, fizjoterapeuta. Adiunkt w Katedrze Fizjoterapii, Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie oraz wykładowca w Krakowskiej Wyższej Szkole Promocji Zdrowia. Laureat konkursu Primus Inter Pares oraz stypendysta programu Erasmus-Socrates. Kursy i specjalizacje: PNF, Kinesio i Medical Taping, Trigger Points, Funkcjonalna Osteopatia i Integracja FOI, Mikrokinezyterapia. Certyfikowany terapeuta MDT McKenzie oraz certyfikowany terapeuta w zakresie manualnego drenażu limfatycznego i koncepcji terapii obrzękowej wg Asdonka. Członek Polskiego Towarzystwa Fizjoterapii oraz członek Zarządu Polskiego Towarzystwa Medycyny Manualnej. Współpracuje z Instytutem McKenziego w Polsce, Wyższą Szkołą Administracji w Bielsku-Białej (Wydz. Fizjoterapii) oraz Wydawnictwem Forum Media Polska w Poznaniu. Od 2011 roku redaktor prowadzący Atlas Rehabilitacji Ruchowej.