Dołącz do czytelników
Brak wyników

Nowoczesne metody fizjoterapii

22 kwietnia 2021

NR 125 (Kwiecień 2021)

Terapia ENF – nowa jakość fizykoterapii

0 239

Systemy oferujące możliwość diagnostyki połączonej bezpośrednio z opcją zastosowania terapii wydają się szczególnie przydatnymi i poszukiwanymi w fizjoterapii rozwiązaniami. Urządzenie dające nowe możliwości holistycznego i indywidualnego podejścia do pacjenta oraz interakcji z nim, bazujące na terapii opartej na wykonaniu a priori oceny stanu tkanek, a następnie automatycznym dostosowaniu czynnika leczniczego na podstawie obiektywnej informacji zwrotnej w czasie rzeczywistym, stanowią bez wątpienia ogromny postęp w dziedzinie fizykoterapii.

Fizykoterapia to jedna z najdynamiczniej rozwijających się obecnie dziedzin fizjoterapii. Wystarczy wspomnieć szeroko wprowadzaną nową generację laserów wysokoenergetycznych HIL, urządzenia, których działanie opiera się na polu elektromagnetycznym dużej intensywności, czy różne warianty terapii z wykorzystaniem ciepła endogennego. Obecnie dostępne na rynku rozwiązania technologiczne pozwalają na szybkie, bezpieczne i skuteczne terapie pacjentów z różnymi schorzeniami. A wszystko to za sprawą tworzenia innowacyjnych rozwiązań, które generują bodźce nie tylko zdecydowanie intensywniejsze, ale też bardziej wysublimowane, niż miało to miejsce w dotychczas używanych urządzeniach do fizykoterapii.

POLECAMY

W dobie samodzielności zawodu fizjoterapeuty w zakresie diagnostyki funkcjonalnej oraz postępowania terapeutycznego, jak również odpowiedzialności za te działania coraz częściej mówi się o istocie oceny stanu pacjenta, terapii przyczynowej oraz holistycznym i indywidualnym podejściu do każdego chorego. 

Istnieje więc potrzeba obiektywnej oceny i analizy stanu pacjenta, która będzie się bezpośrednio przekładać na możliwość podjęcia skutecznego postępowania terapeutycznego. Wszystkie te obszary działań można zabezpieczyć/ zrealizować, korzystając z wielu źródeł w postaci osobnych urządzeń czy aparatów. 

Wydaje się jednak, że systemy oferujące możliwość diagnostyki połączonej bezpośrednio z opcją zastosowania terapii wydają się szczególnie przydatnymi i poszukiwanymi w fizjoterapii rozwiązaniami. Propozycja takiego systemu diagnostyczno-terapeutycznego, opartego na jednym urządzeniu o zdecydowanie odmiennej charakterystyce bodźca niż dotychczas dostępne i wykorzystywane na rynku działań fizjoterapeutycznych, zostanie przedstawiona w niniejszym artykule.

Nowa jakość w fizjoterapii

Do niedawna wydawało się, że w elektroterapii powiedziano już wszystko, jednak urządzenia do terapii ENF czy też sama metoda ENF zdecydowanie temu zaprzeczają. Dostępne urządzenia fizykoterapeutyczne emitują z reguły niezmienną falę/ bodziec terapeutyczny o stałych parametrach przez cały czas aplikacji w obszarze zabiegowym. Owszem, bywa on modulowany, sekwencyjny, zmienny, jednak zmiany te są z góry zapisane w programie terapeutycznym. Dotyczy to zdecydowanej większości podstawowych, a także innowacyjnych rozwiązań w zakresie fizykoterapii. Wszystkie te bodźce zastosowane w prawidłowy sposób są skuteczne, jednak nie stanowią bezpośredniej odpowiedzi na informację, jaką wysyła tkanka. Gdyby tak było, efekty terapii byłyby jeszcze skuteczniejsze. Czy taki bodziec w ogóle istnieje? Czy istnieje terapia, w której czynnik leczniczy będzie bezpośrednio odpowiadał na informacje płynące ze zmienionej chorobowo tkanki i w sposób automatyczny będzie się dostosowywał do tej informacji, wywołując optymalne efekty lecznicze? Odpowiedzią na to pytanie jest terapia ENF.

Sekretem jest feedback 

Informacja zwrotna to niezwykle ważny aspekt w życiu każdego człowieka. Nie tylko w znaczeniu terapii, gdzie oczekujemy informacji od pacjenta o poprawie stanu zdrowia, redukcji dolegliwości bólowych, zwiększeniu zakresu ruchomości, ale i na co dzień, chociażby jako jedna z form naszej komunikacji. Feedback dotyczy również komunikacji z ciałem pacjenta. Aby działania terapeutyczne miały sens, konieczna jest „rozmowa z tkankami”, odpowiedź na ich potrzeby, deficyty i zaburzenia właśnie na poziomie tkankowym, a nawet komórkowym. Nie jesteśmy w stanie ich odczytać bez odpowiedniego rozwiązania technicznego. Tym rozwiązaniem jest terapia ENF.

 

Terapia ENF, czyli Electro Neuro Feedback

Zasada działania terapii ENF zawarta jest w skrócie jej nazwy: 

  • Electro – wysyłany jest impuls elektryczny (a więc elektroterapia!). 
  • Neuro – impuls poprzez układ nerwowy wywołuje reakcję bioelektryczną w tkankach.
  • Feedback – zauważalna jest reakcja poprzez wartość impedancji tkanki i w odpowiedzi na tę reakcję wysłany jest nowy sygnał kompensacji reakcji. W przypadku tej terapii ma to miejsce średnio 90 razy na sekundę.

Podczas kontaktu ze skórą pacjenta głowica diagnostyczno-terapeutyczna systemu ENF wysyła i odbiera impulsy, wymieniając je między dwiema elektrodami. Podczas tej wymiany zakończenia nerwowe odbierają impulsy, reagują na nie/podlegają zmianom, co wiąże się z uzyskaniem informacji zwrotnej z tkanek, które są rejestrowane przez urządzenie. 
ENF generuje fale, które są automatycznie modyfikowane poprzez informację zwrotną zmiany impedancji skóry, zgodnie z algorytmem kompensacji. Ten ciągły proces adaptacji fali do odbieranego sygnału z tkanki prowadzi do przywrócenia bioelektrycznego balansu błony komórek tworzących tkankę w obszarze zabiegowym. Upraszczając, można by powiedzieć, że impuls terapeutyczny wysyłany do tkanki z urządzenia ENF powstaje i jest automatycznie modyfikowany jako odpowiedź na informację płynącą bezpośrednio z tkanki, wcześniej skanowanej/diagnozowanej przyjętym bodźcem elektrycznym o wartości bazowej.

Osiągnięta równowaga sprzyja procesom regeneracji tkanek, biorąc pod uwagę stopień urazu i potencjał pacjenta. Dzięki technologii ENF impulsy (prąd zmienny – zmienna fala sprzężenia zwrotnego) automatycznie zmieniają się w zależności od zmiany reakcji organizmu na bodziec. 

Ocena diagnostyczna i terapia w jednym urządzeniu

Terapia ENF jest używana w innowacyjny sposób. Procedura wykonania terapii ENF składa się z następujących faz: 

1. Badanie obszaru zabiegowego

Skóra jest powierzchnią projekcyjną reakcji bioelektrycznych w tkankach. W przypadku patologii zmienia się jej impedancja, dzięki czemu możliwe jest zastosowanie ENF w każdym obszarze ciała, co pozwala łatwiej zidentyfikować objęte patologią punkty lub obszary i zmapować je w kompletny układ diagnostyczny. 

Szczególnie zaskakująca może być niezwykła użyteczność ENF, gdy dolegliwości pacjenta są złożone i wymagają podejścia diagnostyki różnicowej.

Badanie obszaru zabiegowego dzieli się na dwa etapy:

  • skanowanie ręczne – podczas którego terapeuta wyczuwa obszary o znacznie zwiększonym tarciu – wyższej impedancji tkanki,
  • skanowanie cyfrowe – które w sposób punktowy ukazuje wartość impedancji tkanki.

2. Rebalans

Na podstawie skanowania cyfrowego i uzyskanych wartości impedancji tkanki możliwe jest automatyczne przejście do rebalansu tkanki, co oznacza, że urządzenie rozpoczyna przywracanie bioelektrycznego balansu błony komórek tworzących tkankę w obszarze zabiegowym – wysyła sygnał, odczytuje odpowiedź tkanki, następnie ponownie wysyła zmodyfikowany sygnał i odbiera odpowiedź tkanki. Ten schemat trwa nieprzerwanie, aż do momentu osiągnięcia właściwego poziomu równowagi elektrycznej zdrowej tkanki. Na tym etapie terapeuta jest w stanie ocenić również, czy dana miejscowa dysfunkcja ma charakter ostry, czy przewlekły, na podstawie czasu, jaki potrzebuje tkanka do osiągnięcia balansu.

3. Terapia równowagi bioelektrycznej

Po zbadaniu obszaru zabiegowego i rebalansie dalsze postępowanie polega na wyborze efektu terapeutycznego z menu ENF. Użytkownik wybiera go zgodnie z analizą stanu patologicznego struktur anatomicznych, które wykazały anomalię w reakcji na bodziec. 

Szeroki zakres efektów terapeutycznych i wszechstronność terapii ENF prowadzą do szybkiej poprawy w wielu jednostkach chorobowych.

Wybór terapii może się opierać na efekcie, jaki terapeuta chce osiągnąć, lub gotowych protokołach terapeutycznych. Są one podzielone na obszar zastosowania, w zależności od zaawansowania, jak również na czas trwania schorzenia i stan (ostry/podostry/przewlekły). Dostępne protokoły obejmują różne dziedziny medycyny, od fizjoterapii i rehabilitacji sportowej, poprzez ortopedię pooperacyjną i neurologię, po terapie w zakresie ginekologii, urologii, terapii mięśni dna miednicy czy stomatologii i medycyny estetycznej. W każdym z tych protokołów urz...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Praktyczna Fizjoterapia i Rehabilitacja"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy